کد خبر: 3476017
تاریخ انتشار: ۲۷ بهمن ۱۳۹۴ - ۰۹:۰۳
گروه اجتماعی: عضو هیئت علمی گروه معارف دانشگاه علوم پزشکی ایلام بیان کرد: غربی‌ها هیچ دعوایی با هیچ سبک زندگی دیگری ندارند چون آن‌ها به خاطر استحاله درونی و استثمار بودن، دفاعی از سبک زندگی خود ندارند و تنها فرهنگ و تمدن اسلامی و ایرانی است که غرب را تهدید می‌کند. این هم به لحاظ حساسیت بعد سیاسی و اجتماعی موضوع است.
به گزارش خبرگزاری بین‌المللی قرآن(ایکنا) از ایلام، سیدرحمت‌الله موسوی‌مقدم، عضو هیئت علمی و دبیر دفتر هم‌اندیشی اساتید و نخبگان دانشگاه علوم‌پزشکی ایلام امروز در میزگرد تخصصی سبک زندگی ایرانی اسلامی که در خبرگزاری ایکنا ایلام برگزار شد، اظهار کرد: سبک در لغت به معنای شیوه، روش، چارچوب، قالب و فرمت و سایر مفاهیم مترادف با این قالب را در برمی‌گیرد اما از نظر اصطلاحی عبارت است از یک سری قالب‌ها، چارچوب‌ها، نگرش‌ها، قوانین، آداب‌ورسوم که بر فرد عرضه می‌شوند، هدف و در واقع مسائل زندگی او را تبیین می‌کنند، به فرد جهت می‌دهند، یعنی راهکارها و مسیر حرکت را برای او مشخص می‌کند.
دبیر دفتر هم‌اندیشی اساتید و نخبگان دانشگاه علوم پزشکی ایلام ادامه داد: در این سبک، بایدها و نبایدها که هم حوزه اخلاق و ارزش‌ها است و هم درواقع متن است را در برمی‌گیرد، سبک زندگی مبتنی بر همین بایدها و نبایدهاست، در حقیقت خطوط قرمز و مرزهای زندگی ما تعریف می‌شوند، به‌طور قطع وقتی در این فضا صحبت می‌کنیم مسائل و مقوله‌های دیگری از قبیل بحث اعتقادات و عقیده، اهداف زندگی، اولویت‌بندی در زندگی را شامل می‌شود و به تعبیر ساده، سبک زندگی عبارت است از همه آنچه که دست‌به‌دست هم می‌دهند تا رسالت زندگی، سعادت فرد و معنای زندگی را برای ما تعریف کند.
موسوی‌مقدم با اشاره به اینکه با این نگاه که سبک زندگی مثل چتر بزرگی است که همه ابعاد فردی، اجتماعی، سیاسی، فرهنگی، اخلاقی و حوزه‌های تخصصی و عرصه‌های خصوصی فرد را دربر می‌گیرد، اظهار کرد: با این نگرش که سبک زندگی یک عرصه بسیار گسترده، عمیق و سرنوشت‌ساز است آنچه که ما به‌عنوان وظیفه برای خودمان تلقی کنیم ضرورت داشتن فهمی درست، معقول و کاربردی از این عرصه است که بتواند به خواسته‌ها، نیازهای اصیل و آنچه که مصلحت یک انسان معقول است پاسخ دهد. با این تفسیر، هیچ لحظه‌ای از حیات انسان را نمی‌توان فرض کرد که بخشی از سبک زندگی را اشغال نکرده باشد، حتی طرز نشستن ما در سبک زندگی دارای قوانین و مقررات خاص خود است.

اسلام برای همه‌ی نیازها برنامه دارد
وی تصریح کرد: این در یک نگاه عمومی و مشترک بین همه فرهنگ‌هاست. وقتی دم از سبک زندگی اسلامی و ایرانی می‌زنیم، مسئله بسیار عمیق‌تر، تخصصی‌تر و معنادارتر می‌شود، مخصوصاً با نگاه دینی اسلامی. چرا؟ به لحاظ اینکه، اسلام تخصصا یک مکتب فرهنگی تربیتی و انسان‌ساز است هیچ عرصه از حیات بشر را مهمل نینگاشته و رها نکرده است. به‌طور مثال ما برای هر فعل و عملی، چه فردی و چه اجتماعی در فرهنگ اسلامی، قانون و راهکار داریم مثلاً برای یک مسئله ظاهراً حاشیه‌ای مانند رفع حاجت (دستشویی رفتن)، ما در اسلام ده‌ها قانون داریم که مستحب اکیدند که رعایت شوند در این سبک، انسان باید این‌گونه موارد را رعایت کند مثلاً دستشویی در فرهنگ اسلامی نباید روبه‌قبله باشد، فرد در حین اجابت مزاج نباید رو و یا پشت به قبله باشد، باید با پای چپ وارد و با پای راست خارج شود، در هنگام اجابت مزاج نباید عجله کند و نباید در آنجا چیزی بخورد یا بیاشامد.
عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی ایلام با بیان اینکه تحقیقات نشان داده که همه این‌ها دارای دلایل علمی خاص خود هستند که اگر رعایت نشوند منجر به بیماری‌های جسمی و روانی خواهند شد، گفت: وقتی یک فرهنگ به یک مسئله حاشیه‌ای که در اکثر فرهنگ‌ها به آن توجه نمی‌شود توجه می‌کند آیا برای مسئله‌ای مهم‌تر مثل سعادت، آینده و عاقبت انسان و مهم‌تر از همه برای زندگی پس از مرگ که هدف انسان برای آنجاست می‌شود برنامه‌ای نداشته باشد؟ بدون شک برنامه دارد.
موسوی‌مقدم ادامه داد: سبک زندگی اسلامی و ایرانی در قیاس با سبک‌های دیگر به‌خصوص سبک غربی که الآن رقیب داعیه‌دار سبک زندگی اسلامی است و ما سبک زندگی اسلامی را تخصصا در مقایسه با سبک زندگی غربی و اروپایی بکار می‌بریم نه در قیاس مثلاً سبک زندگی ژاپنی، چینی و یا بنگلادشی، گر چه آن‌ها دارای قالب خاص خود هستند اما به لحاظ اینکه آن‌ها داعیه تحمیل سبک زندگی خود را به جهان ندارند و با ما کاری ندارند و ما هم کاری با آن‌ها نداریم اما سبکی که ما را تهدید می‌کند و با شعار «جهانی‌سازی و سلطه بر جهان» بستر موفقیت خود را در بحث تمدن‌سازی غربی، غالب کردن سبک زندگی خود بر همه ملت‌ها می‌داند در مقابل ماست، پس ما می‌توانیم سبک زندگی را با این نگاه به دو بخش غربی (آمریکایی اروپایی) و بخش اسلامی ایرانی تقسیم‌بندی ‌کنیم.
دبیر دفترهم‌اندیشی اساتید و نخبگان دانشگاه علوم پزشکی ایلام گفت: از آنجاکه آن‌ها هم این ظرفیت را در فرهنگ اسلامی درک کرده‌اند تحریف سبک زندگی اسلامی را در دستور کار قرار داده‌اند و با ما مقابله خواهند کرد. هیچ دعوایی با هیچ سبک زندگی دیگری ندارند چون آن‌ها به خاطر استحاله درونی و استثمار بودن، دفاعی از سبک زندگی خود ندارند و تنها فرهنگ و تمدن اسلامی و ایرانی است که غرب را تهدید می‌کند. این هم به لحاظ حساسیت بعد سیاسی و اجتماعی موضوع است.
موسوی‌مقدم افزود: سبک زندگی با تأکید مقام معظم رهبری در چند سال گذشته سر زبان‌ها افتاد، کار خیلی زیادی در این زمینه صورت نگرفته است و در چند سال اخیر اقداماتی در قالب مقاله و همایش‌ها و یا بعضی کتب صورت گرفته است اما این مسئله به حدی عمیق و دقیق است و به لحاظ اغفالش در دهه‌های گذشته به‌ویژه در دوران طاغوت و غلبه فرهنگ غربی بر فرهنگ ما و تغییر و استحاله آیتم‌های تخصصی سبک زندگی اسلامی به خاطر تقلید از سبک زندگی غربی که از طریق رسانه‌ها به‌خصوص ماهواره و شبکه‌های اجتماعی به مردم عرضه می‌شود، حساسیتی در این خصوص در خانواده‌ها و فرهنگ عمومی دیده نشده است و مردم فکر کردند که اسلامی و درست رفتار می‌کنند. الآن که این بحث در محافل علمی مد شده و جلسات تخصصی برگزار می‌شود تازه مردم متوجه می‌شوند که تاکنون شانسی زندگی کرده‌اند یا اصلاً متوجه این مسئله نبودند یا اغفال کردند و ازنظر تصمیم‌گیری فرهنگی مقصر هستند لذا وقتی‌که ما وارد بحث مؤلفه‌های سبک زندگی اسلامی می‌شویم به این معنا که اگر بخواهیم کالبدشکافی و تحلیل کنیم اجزای سبک زندگی چه هستند؟ باید بگوییم ما در فضای بی‌نهایت نمی‌توانیم کاری ماندگار انجام دهیم.

بدون اینکه بفهمیم غارت می‌شویم
عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی ایلام مهم‌ترین مؤلفه‌های سبک زندگی را خانواده، تغذیه، پوشاک، معماری، ادبیات و هنر، اوقات فراغت، آرایش و مد، موسیقی، فرهنگ عمومی و از همه مهم‌تر مقوله ازدواج دانست و گفت: اهداف مقدس ما استحاله شده‌اند، بدون اینکه ما بفهمیم داریم غارت می‌شویم و از درون می‌پوکیم، گاهی اوقات در مباحث فرهنگی چون دید تخصصی و بنیادی و ساختاری نداریم، همه ارزش‌ها را نیز خواسته و یا ناخواسته از دست می‌دهیم. اصطلاحی در اقتصاد اسلامی داریم تحت عنوان «خسران» که قرآن هم به آن اشاره می‌کند یعنی در مقابل خسران، ضرر و زیان داریم در تفاوت بین خسران و ضرر متخصصین معتقدند که زیان زمانی است که شما اصل سرمایه‌ات باقی مانده و فقط سود نمی‌کند ولی بعضی وقت‌ها هم اصل سرمایه می‌رود و هم سود نمی‌کند، قرآن کریم کلمه خسران را بیان می‌کند می‌گوید انسان‌ها متوجه نمی‌شوند و وقتی متوجه می‌شوند که دیگر چیزی برای زندگی نمانده است، سبک زندگی جایگاهی دارد که اگر به آن نگاه نکنیم خسران مبین کرده‌ایم، اصل سرمایه‌مان که فرصت زندگی است از بین می‌رود.
دبیر دفتر هم‌اندیشی اساتید و نخبگان دانشگاه علوم پزشکی ایلام ادامه داد: در بحث خانواده که بنیاد سبک زندگی است، مقام معظم رهبری یک بحث زیبا دارند که ما باید تمدن اسلامی را در جهان احیاء کنیم، ایشان فرمودند: «سبک زندگی اسلامی مبنای شکل‌گیری تمدن اسلامی است» یعنی ما هرگز نمی‌توانیم دم از تمدن اسلامی بزنیم مگر اینکه همه مؤلفه‌ها را اسلامی کرده باشیم.

در سبک زندگی اسلامی مبنا خانواده است
موسوی‌مقدم ادامه داد: ما در بحث خانواده با غرب چالش بنیادی و تضاد واقعی داریم به این معنا که در فرهنگ اسلامی بنیاد زندگی سعادتمندانه خانواده است. خانواده اصیل و معنادار است. خود این نیز یک بحث تحت عنوان اصالت فرد یا اصالت جمع است.
وی خاطرنشان کرد: در غرب بحث کاملاً جدی است و یک عده هستند که اصالت را به فرد می‌دهند، یعنی «من» را در رأس قرار می‌دهند. مثلاً یکی از سردمداران این حوزه در جریان فرهنگی فلسفی اومانیسم (اصالت بشر) نیچه، اومانیست اکزیستانسیالیست اصالت فردی و معتقد به انسان برتر است، تفکر بنیادی وی در خصوص انسان‌محوری یا انسان‌خدایی می‌شود، یک مبنایی برای جهان خوارگی و به وجود آمدن فردی مانند «هیتلر» و با این نگاه که آلمان نژاد برتر است و می‌خواهد تمام جهان را تسخیر کند، محصول این طغیان، کشته شدن 70 میلیون نفر است. نیچه و همکاران او وقتی اصالت را به فرد می‌دهند سؤال می‌کنند که ارزش چیست؟ چه چیزی را خوب می‌دانید؟ جواب می‌دهند که ارزش عبارت است از آنچه که من می‌خواهم و احساس لذت می‌کنم، آنچه که من خوشم می‌آید.

نفوذهای نامریی و مرموز در نهاد خانواده
دبیر دفتر هم‌اندیشی اساتید و نخبگان دانشگاه علوم پزشکی ایلام با بیان اینکه بدون شک جوان ما در مقابل نیچه کم می‌آورد، گفت: فمینیسم یا زن‌سالاری نیز مکتبی است که ازدواج و بچه‌داری را توهین به زن می‌داند، باورش شده که خداست و باید آزاد باشد و نباید حرف‌شنوی از هیچ‌کسی داشته باشد. تن به فحشا می‌دهند. به همین خاطر بازار کار در غرب ارزان است. معتقد هستند که دین اسلام مردسالار است؛ لذا الهیات فمینیستی تشکیل داده‌اند و در آنجا زن، سالار است.
موسوی‌مقدم فمینیسم را آنتی خانواده دانست و ادامه داد: چقدر طلاق‌های توافقی داریم، تعجب می‌کنم که چرا دفاتر ثبت ازدواج تن به قیودی مانند دادن حق طلاق به زن، مسافرت رفتن بدون اجازه شوهر، آشپزی نکردن و بچه نیاوردن را به زن می‌دهد. این نوعی سبک زندگی است، فرهنگ خانواده اصیل اسلامی را فراموش کرده‌ایم، ارزش‌های فرهنگ اصیل باید پاس داشته شود و خانواده خودبه‌خود زنده نمی‌ماند وقتی‌که از آن نگهداری نشود.
وی اظهار کرد: ما در نگاه اسلامی به خانواده می‌بینیم وقتی‌که خداوند ما را برای زندگی آورد، آدم و حوا را به زمین کشاند و خانواده هبوط کرد، بنیاد زندگی از خانواده بود، به خانواده که می‌نگریم بسیار مقدس است، در یک حدیث قدسی آمده است که پیامبر «به مردم بگو اگر نبود ترس از مشرک شدن مردم به‌جز سجده در مقابل خودم، دستور می‌دادم در 2 جای دیگر نیز مردم سجده کنند، یکی فرزندان در مقابل پدر و مادر و دیگری زنان در مقابل شوهران»
این مدرس دانشگاه اضافه کرد: برخی ناهنجاری‌ها و بی‌حرمتی‌ها به والدین وجود دارد و شاهد طغیان‌ها و انحراف‌هایی در سبک زندگی هستیم. این غلبه و قدرت فرهنگ غرب است یعنی چنان در ما نفوذ کرده که ارزش‌های بنیادی و اعتقادات ما را نابود کرده است، چه عواملی مشخصاً مؤثر هستند، اولین پاسخ این است رسانه، یعنی بار تبلیغ و تحقیق زندگی غربی به دوش رسانه است. از بین این رسانه‌ها 2 عامل مخ‌زن (فریب دهنده) وجود دارد، یکی از آن‌ها ماهواره است و یکی هم شبکه‌های اجتماعی که این‌ها به لحاظ نفوذ مرموز و نامرئی که دارند در دل خانواده‌ها وارد شده‌اند به‌گونه‌ای که در خانواده‌هایی که ماهواره دارند شبکه‌های ایرانی را نگاه نمی‌کنند.
روان‌گردان‌ها دیگر فقط قرص نیستند.
موسوی‌مقدم با اشاره به اینکه علت نفوذ ماهواره در خانواده‌ها این است که فیلم‌های ماهواره زیر نظر متخصصین فراماسونری ساخته می‌شوند، تصریح کرد: این‌ها از شبکه‌های هالیوودی بهره می‌گیرند و مطالعات عمیقی روی شیعه دارند و در مقابل متأسفانه کارگردانان ما مخاطب و فرهنگ‌شناس نیستند، نگاه‌ها تجاری شده است.
دانشیار دانشگاه علوم پزشکی ایلام اظهار کرد: بر اساس تحقیق یکی از دانشجویان در دوره دکتری، اسراییل به‌طور متوسط در هرماه 17 تا 19 میلیون تومان برای برنامه‌های ماهواره‌ی هر خانوار ایرانی هزینه می‌کند تا از این طریق فرهنگ ما را استحاله کنند. بخشی از کار آن‌ها از طریق سریال‌هاست. این سریال‌ها با هوای نفس مخاطب خوب بازی می‌کنند.
عضو هیئت‌علمی دانشگاه علوم پزشکی با بیان اینکه ماهواره مرز حرمت‌های بین انسان‌ها را از بین برده خاطرنشان کرد: چرا هیچ غربی‌ای بسیجی نمی‌شود؟ چرا هیچ زن غربی چادر به سر نمی‌کند؟ چرا ما مصرف‌کننده سبک زندگی دیگران باشیم؟ چرا در ترکیه می‌توان با هر پوششی در خیابان حاضر شد ولی همین‌که می‌خواهید وارد دانشگاه شوید باید بی‌حجاب باشید در فرانسه و انگلیس هم این‌گونه است، سبک زندگی در غرب این‌قدر مهم است که تو را با حجاب راه نمی‌دهند، نامگذاری فرزندان در بین بعضی از خانواده‌ها غربی شده ما باید از طریق اسامی، فرهنگ خود را حفظ کنیم زبان و لباس نماد و فرهنگ هستند، ما الآن نمادها را از دست داده‌ایم، نمادها چراغ‌راهنما هستند، در خانواده‌ها طراحی فرهنگ دینی طوری است که سعادت انسان و خواسته‌های اصیل انسانی یعنی دنیا و آخرت ما تضمین می‌شود.
موسوی‌مقدم در پایان اظهار کرد: الآن در جهیزیه زوج‌ها مهر و تسبیح و خاک و کربلا دیده نمی‌شود الآن سر سفره‌های عقد چگونه است؟ چوب حراج به حیثیت فرهنگی ما از خانواده زده شده است؛ یعنی پدر از پدری افتاد، مادر از مادری افتاد، وقتی عمو از عمویی افتاد و با ورود شبکه‌های اجتماعی همه در کنجی جا گرفتند و شب‌نشینی‌ها تمام شد، عرف‌های دینی صله‌رحم از بین رفت، خانواده مرد. الآن روان‌گردان‌ها دیگر فقط قرص نیستند بلکه کتاب و فیلم و موسیقی و رمان هم هستند که همه‌ی این موارد رسالت ما را بیشتر می‌کند.
امیر مهردادی، مدرس دانشگاه و معاون پژوهشی آموزش و پرورش استان ایلام نیز در این میزگرد گفت: شاکله شخصیتی فرد در دوران «کودکی اول» شکل می‌گیرد و خانواده باید بتواند باورهای اسلامی ایرانی را در بچه‌ها بپروراند تا فرزندان سالم و توانمندی را با سبک اسلامی ایرانی تربیت کنند.
وی بیان کرد: سبک زندگی شیوه‌ای است که افراد، گروه‌ها و جوامع برای زندگی کردن مناسب انتخاب می‌کنند که متاثر از عوامل روانی، اجتماعی، خانوادگی و غیره است و به ساز و گونه‌های گوناگون زیستی، اجتماعی، روانی و مذهبی اثر می‌گذارد.

سبک زندگی تضمین‌کننده همتای شخصیت فرد
وی با بیان اینکه سبک زندگی تضمین کننده همتای شخصیت فرد است، افزود: سبک زندگی مهم‌ترین عقاید، طرح‌ها و نمونه عادات رفتاری، اهداف طویل‌المدت و تعیین کننده شرایط اجتماعی، شخصیتی و مذهبی است که برای تامین امنیت خاطر فرد لازم است.
این روان‌شناس با اشاره به اینکه سبک زندگی نوع خاصی از واکنش فرد در برابر موانع و مشکلات زندگی است، اضافه کرد: تمام اشخاص یک هدف دارند و آن رشد خویشتن است که به دنبال برتری آن هستند و در عین حال انسان طریق بی‌شماری را برای وصول به این هدف به کار می‌برد و نباید فراموش کرد که یک فرد می‌کوشد تا با پرورش ذهنیاتش برتر شود.
مهردادی ادامه داد: یک فرد ممکن است تمام تلاش خود را در جهت نیل به قدرت عضلانی معطوف کند، به طور کلی می‌توان گفت که تمام رفتار فرد از شیوه زندگی او نشات می‌گیرد و آنچه را در خور شیوه زندگی‌اش است درک می‌کند.

تمام رفتار فرد از شیوه زندگی او نشئت می‌گیرد
وی با بیان اینکه فرد به کمک نقشه شناختی خویش حرکت خود را در طول زندگی تسهیل و تجهیز می‌کند عنوان کرد: فرد تجاربش را ارزشیابی و درک و سپس پیش‌بینی و کنترل می‌کند تا در زندگی برتر شناخته شود که این هم از دیگر اثرات داشتن سبک زندگی است.
این مدرس دانشگاه به اعتقادات مربوط به سبک زندگی اشاره و بیان کرد: اولین مورد مفهوم «خود یا خویشتن‌داری» است به این معنا که اعتقاد فرد به این است که «من کی هستم؟»، دومین مفهوم «خودآرمانی» است یعنی اعتقاد فرد به اینکه «مجبورم چه باشم» تا جایی در میان دیگران داشته باشم، مفهوم بعدی «تصویری از جهان» است یعنی اعتقادات فرد در مورد اطرافیان و محیط پیرامون، از دیگر این مفهوم‌ها «اعتقادات اخلاقی» است یعنی مجموعه چیزهایی که فرد آنها را درست یا نادرست می‌داند و «اعتقادات معنوی و مذهبی» که اثرات بسیار مطلوبی در سلامت روانی و جسمانی افراد دارد.
مهردادی تاکید کرد: یکی از اندیشمندان روانشناسی بر اساس سبک زندگی 4 تیپ شخصیتی را تبیین کرده که از جمله آنها می‌توان «تیپ سلطه‌گر» این تیپ افراد بدون توجه به خواسته دیگران عمل می‌کند، «تیپ گیرنده» یعنی آدم‌هایی که از مشکلات فرار می‌کنند و سعی می‌کنند با خوش‌رویی دیگران را به دست آورند و بیشتر افراد از این دسته‌اند، «تیپ اجتناب‌کننده» این افراد با مشکلات روبه رو نمی‌شوند و هیچ تلاشی برای حل مشکلات نمی‌کنند و «تیپ سودمند اجتماعی»، این افراد با دیگران کنار می‌آیند و به نیازهای دیگران احترام می‌گذارند و علاقه اجتماعی رشد یافته‌ای دارند.
وی تصریح کرد: همان طور که می‌دانیم سبک زندگی در بهداشت روانی افراد تاثیر بسیار زیادی دارد و سبک‌های زندگی خانواده‌های ایرانی با توجه به بافت فرهنگی و ارزشی که در آن قرار دارند جایگاه فرد در خانواده و تعاملات بین فردی در خانواده‌های ایرانی، آمیخته با ارزش‌های اسلامی است.
این روان‌شناس اظهار کرد: ما باید شرایط را در همان دوران کودکی فراهم کنیم چون می‌دانیم هر فرد با اراده آزاد خودش مناسب‌ترین سبک زندگی را تعیین می‌کند و این جریان از سنین 4 و 5 سالگی تثبیت می‌شود پس لازم است که خانواده‌ها در دوران کودکی اول (2 تا 6 سالگی) سبک زندگی ایرانی اسلامی را طوری در خانواده سازماندهی ‌کنند که در تمام ابعاد شناختی، اجتماعی، شخصیتی، روانی و حتی جهانی تاثیرگذار باشد.
مهردادی با اشاره به اینکه شاکله شخصیتی فرد در دوران کودکی اول شکل می‌گیرد و خانواده باید بتواند باورهای اسلامی ایرانی را در بچه‌ها بپروراند تا فرزندان سالم و توانمندی را با سبک اسلامی ایرانی تربیت کنند، گفت: مهم‌ترین برنامه جهت مقابله با سبک‌های غربی و تهاجم فرهنگی توجه والدین به تربیت فرزندان و سبک‌های اسلامی است.
نام:
ایمیل:
* نظر:
* کد امنیتی: