|
گروه وبلاگ: مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی موازیكاری و به اشتراك نگذاشتن اطلاعات را در ميان متوليان انجام اين كار، از ديگر مشكلات مهم اين كتابخانههای ديجيتال دينی عنوان كرد.
حجتالاسلام محمد هادی يعقوبنژاد، مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی، در گفتوگو با خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا)، در بخش نخست مصاحبه خود ساماندهی اطلاعات را پايه و اساسی در تبديل كتابخانههای سنتی دينی به ديجيتالی دانست و استفاده از استانداردهای تعريف شده سنتی را يكی از نقاط ضعف كتابخانههای ديجيتالی دينی در ايران عنوان كرد.
بخش نخست مصاحبه حجتالاسلام محمد هادی يعقوبنژاد، مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی، را اينجا ببينيد!
|
| حجتالاسلام محمد هادی يعقوبنژاد، مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی |
وی در بخش دوم گفتوگوی خود به بيان مشكلات ديجيتالی كردن كتابها در همه زمينهها از جمله دين و قرآن در ايران پرداخت و گفت: دو مشكل در انجام اين كار وجود دارد. اول اينكه ما بايد مشكلمان را با گذشته حل كنيم، يا بايد تصويری از آن بگيريم. بايد از برنامه و نرمافزارهايی كه دنيای غرب تولی میكند، استفاده كرد، چون برنامه OCR در كشور ما جواب نمیدهد.
وی متوليان مرتبط با كتابخانههای ديجيتالی را موظف به فكر كردن درباره اين مشكلات دانست و افزود: ممكن است اين افراد نياز تبديل كتابها را از نسخه سنتی(چاپی) به ديجيتال حس كردهباشند، اما هنوز اقدامی نكردهاند.
مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی ادامه داد: شما وقتی میخواهيد يك كتاب را به نسخه ديجيتال تبديل كنيد، حتی قبل از اينكه به فرمت ديجيتال تبديل شود، با صرف هزينه زيادی روبهرو خواهدشد.
وی تصريح كرد: تايپ اين كتابها و استفاده از برنامه ocr، نيز از ديگر مشكلات اين كار است. برنامه ocr تصوير كتابها را با فايل ماشينی آن تطبيق میدهد. عربها، توانستهاند اين برنامه را اجرا كنند، ولی ما همچنان قادر به حل اين مشكل نبوديم.
ما دير وارد اين ميدان شديم و از آن استفاده نكرديم
يعقوب نژاد تأكيد كرد: ما دير وارد اين ميدان شديم و از آن استفاده نكرديم. افراد در نقاط ديگری از جهان ايجاد كننده اين ابزار بودند و هزينههای اوليه اين كارها را خرج كردند. آنها از كتابهای قديمی و دست نوشتههایشان تصوير گرفتند و با برنامه ocr مشكل فايلهای الكترونيكی را حل كردند.
وی ادامه داد: ولی در كشور ما اين اتفاق نيفتادهاست و ما راههای نرفته زياد داريم. چارهای نيست جز اينكه يك نگاه به قبل و بعدِ خودمان بكنيم.
او افزود: وزارت فرهنگ و ارشاد، يا هر سازمان و نهاد ديگری كه خود را متولی اين كار میكند، بايد منبع ديجيتالی كليه آثار منتشر شده را حداقل در جايی نگهداری كند.
مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی نقش اين سازمانها را مؤثر خواند و گفت: اين سازمانها بايد روی اين برنامه(ocr)، هزينه بگذارند و اطلاعرسانی انجام دهند.
وی يادآور شد: ما هنوز هم هيچ كاری نكرديم. بدون برنامهريزی در چنين كارهايی كه نياز به «برنامهريزی درازمدت» دارد، قطعاً موفق نخواهيمشد.
يعقوبنژاد درباره راهكارهای افزايش كيفيت فنی و محتوايی كتابخانههای ديجيتالی دينی در ايران گفت: بخشی از كار بهعهده ما، به عنوان مجريان است و بخشی ديگر نيز به همت مديران نيازمند است.
بايد از فضای به دست آمدهای كه در اختيار مان است، استفاده كنيم
او ادامه داد: دربخشی كه به ما مرتبط است، بايد از فضای بهدستآمدهای كه در اختيار داريم استفاده كنيم. طرحهايمان را به راحتی و با هزينه كم، در هر بخشی كه میتوانيم ارائه كنيم.
وی تصريح كرد: ما میتوانيم انجمنهايی به نام كتابخانههای ديجيتالی ايجاد كنيم و بعد در اين انجمنها، طرحها را ارائه كنيم، و البته بايد از پنهانكاری بپرهيزيم.
مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی افزود: در بسياری از جاها، افراد كار میكنند و هزينههايی را هم خرج میكنند، اما راهی را رفتهاند كه نتيجهای در نداشتهاست.
|
مطالعات
|
| بايد مطالعات را روی اين گونه كارها قویتر كنيم. ما نمیرويم، طرحهای ديگران را صادقانه بگيريم و مطالعه كنيم. ممكن است افراد ديگر از نظر دين و مذهب با ما نقطه اشتراك نداشته باشند، ولی ما بايد از تجربيات آنان استفاده كنيم |
او ادامه داد: ما در هر حوزهای كه كار میكنيم، بهطور مثال در حوزه دين يا قرآن ، بايد طرحهای خودمان را ارائه كنيم و در كنار هم «كار جمعی» كنيم.
يعقوب نژاد ضمن با اهميت دانستن كار جمعی، ادامه داد: هر كدام از ما میتوانيم بخشی از كار را انجام دهيم. اگر يك طرح جامعی در حوزه قرآن و دين وجود داشتهباشد، به طور مثال سازمان مركز اطلاعات و مدارك اسلامی، میتواند مسئوليت متنها را به عهده بگيرد.
وی ادامه داد: سازمان من كتابها را به فرمت الكترونيك تبديل میكند، مركز ديگری كتابها را تحليل محتوا كرده و اطلاعات را سازماندهی و ذخيره میكند. سپس در فضاهای الكترونيكی برنامه بازيابی و واگذاری اطلاعات انجام دهد. ما بايد نحوه دسترسی را تغيير دهيم.
اين كارشناس تصريح كرد: اگر بخواهيم كار با كيفيت را در دنيايی كه كارهای جمعی و بزرگ شكل میگيرد، ارائه كنيم، بايد كار جمعی را بپذيريم و تقسيم كار كنيم.
وی ادامه داد: وقتی طرحی مشخص شود، میتوان براساس آن، تقسيم كار كنيم و پاسخگو باشيم. در غير اين صورت ما هر كدام كاری را میكنيم كه احتمالاً تكراری است و به نوعی موازی كاری كردهايم.
مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی افزود : بايد مطالعات را روی اين گونه كارها قویتر كنيم. ما نمیرويم، طرحهای ديگران را صادقانه بگيريم و مطالعه كنيم. ممكن است افراد ديگر از نظر دين و مذهب با ما نقطه اشتراك نداشتهباشند، ولی ما بايد از تجربيات آنان استفاده كنيم.
تنها راه در چنين كارهايی كه كار جمعی و گروهی است
وی افزود: البته ما گروههای مطالعاتی داشتيم، اما قانونمند نيستند و چون هر كس برای خودش كاری را انجام میدهد، به نتايج مناسب و مطلوب نمیرسيم.
او خاطرنشان كرد: تنها راه در چنين كارهايی كه كار جمعی و گروهی است، در كنار هم بودن است. بايد طرحی مشخص شود و هر سازمان، بخشی از كار را بر عهده بگيرد. طبيعتاً بخشی از كار هم مطالعاتی خواهد بود. ما بايد كارشناسی كنيم و ببنيم كشورهای موفق در اين زمينه چه كار كردند؟
يعقوب نژاد افزود: ما هنوز برنامه مناسبی برای ديجيتالی كردن كتابها نداريم. اين يكی از مشكلات ما است.
وی درباره عملكرد دولت در ارتقای كتابخانههای ديجيتالی گفت: دولت گذشته،در نهادی به اسم تكفا اين كار را دنبال میكرد و كارهايی را انجام دادند، اما متأسفانه اين بحث دنبال نشد.
اين كارشناس كتابخانه ديجيتالی اظهار داشت: اينگونه برنامهها درازمدت است و نياز به فراهم كردن زير ساختها دارند. وزارتخانهها و سازمانهايی كه نگاهشان متوجه اين نوع كارها است، بايد اين حمايت را انجام دهند.
او ادامه داد: اين سازمانها میتوانند از بخشهای خصوصی هم كمك بگيرند. در مؤسسات غيردولتی و نيمه دولتی، تجربههايی وجود دارد كه اگر عملی شود، بسيار مؤثر خواهدبود.
|
استانداردهای جهانی
|
| همچنان با استانداردهای جهانی فاصله داريم و همچنان در مرحله ارائه متن به صورت نسخه pdf باقی مانديم. باتوجه به اين مشكل ما اصطلاحنامهای را طراحی كرديم، و اگر نرمافزار پاسخگو بود، میتوان اين كار را انجام داد |
مدير مركز اطلاعات و مدارك اسلامی درباره تأسيس كتابخانه ديجيتالی وابسته به اين مركز گفت: در اين كتابخانه بيش از 3000 متن قابل استفادهاست. ما با استفاده از نرمافزار كتابخانهای سيمرغ و با مشاوره اين افراد يك نرم افزار طراحی كرديم.
وی ادامه داد: اطلاعات الكترونيكی هر كتاب در اين كتابخانه موجود است. نرمافزار سيمرغ اين امكان را نداشت. اما اكنون متن كتاب در اين كتابخانه قابل استفاده شده و شما با موضوع مورد نظر خود میتوانيد به فهرست كتابها برويد و متن كتاب را مرور كنيد.
يعقوب نژاد در پايان گفت: با اين وجود همچنان با استانداردهای جهانی فاصله داريم و همچنان در مرحله ارائه متن به صورت نسخه pdf باقی مانديم. باتوجه به اين مشكل ما اصطلاحنامهای را طراحی كرديم، و اگر نرمافزار پاسخگو بود، میتوان اين كار را انجام داد.
وی افزود: قرار بر اين است كه اين برنامه را طراحی كنيم. نگاه ما يك نگاه تزاروسی و نگاه موضوعی به منابع است. اگر برنامه نرمافزاری بتواند پاسخگو باشد، میتوان اين كار را انجام داد.
كتابخانه ديجيتالی مركز اطلاعات و مدارك اسلامی را اينجا ببينيد!
|