گروه ادب: ويرايش جديدی از گفتارهای عرفانی خواجه عبدالله انصاری پس از 34 سال از چاپ نخست آن در افغانستان، از سوی نشر «ثالث» به كوشش «فريد مرادی» به بازار كتاب آمده است.

به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران(ايكنا) در حال حاضر اگرچه چاپ‌های متعددی از مناجات (الهی‌نامه‌ها) خواجه عبدالله‌ انصاری در دسترس علاقه‌مندان است، اما تاكنون در هيچ رساله‌ای مناجات‌ها و نكات پير هرات كه از كتب قديم اثر خواجه و آنچه مريدان از زبان او نوشته‌اند، در يك مجموعه گردآوری نشده بود.

«فريد مرادی» كه مسئوليت گردآوری اين مجموعه را به عهده دارد، در گفت‌و‌گو با ايكنا گفت: در سال 1354 به مناسبت هزاره خواجه عبدالله انصاری و در كنفرانسی كه به همين بهانه در افغانستان برگزار شد، به پيشنهاد «روان فرهادی»، دبير كنگره، يكی از فضلای آن دوره افغانستان به نام «محمد‌آصف فكرت» در حال جمع‌آوری گفتارها و مناجات‌های پير هرات در قالب يك كتاب بود كه در ايام برگزاری آن كنگره به چاپ رسيد.

او ادامه داد: اين كتاب به دليل اين‌كه تمامی سخنان عارفانه خواجه عبدالله را از همه كتاب‌های او اعم از تفسير كشف‌الاسرار كه گفتار دقيق خود اوست، تا طبقات صوفيه و رسائل را شامل می‌شود، بسيار قابل‌اهميت است و در ايران نسخه‌های بسيار كمی ازآن موجود بود.

مرادی افزود: از حدود سه سال پيش نسخه جديدی از اين كتاب را يافته و با ويرايش جديدی كه شامل رعايت فاصله‌گذاری‌ها، اصول ويرايشی امروز و جدا‌سازی كلمات بود، به انضمام توضيحاتی ضروری درباره استنادات خواجه به احاديث، روايات و آيات قرآن كه تعدادی از آنها به زبان هروی بود، را برای انتشار مجدد آماده كردم. به دليل جمع آوری و چاپ توسط «محمد‌آصف فكرت» در 34 سال قبل و نبود نسخه‌های آن، دسترسی به آراء خواجه عبدالله به طور كامل برای مخاطبان امكان‌پذير نبود، بنابراين تلاش ما در جهت احيای مجدد اين كتاب بوده است.

«مناجات و گفتار پير‌ هرات (خواجه عبدالله انصاری)» با گردآوری «محمد‌آصف فكرت» و به كوشش «فريد مرادی» در 346 صفحه و با شمارگان 2000 نسخه و قيمت 7500 تومان به بازار نشر عرضه شده است.

«محمد‌آصف فكرت» در مقدمه كتاب خود در 34 سال قبل آورده است: «تاكنون آنچه به نام مناجات و مقالات خواجه عبدالله انصاری در دسترس بود رساله‌هايی مختصر بود شامل چند برگ معدود، و مجموعه‌ای كه از خواجه، مناجات و گفتار بيشتری داشته باشد ميسر نبود، بنابراين نگارنده كار خويش را به شرح آتی انجام داد، استخراج گفتار پير طريقت از تفسير ده جلدی كشف‌الاسرار استخراج گفتار شيخ‌الاسلام از «طبقات‌الصوفيه» استخراج مناجات و گفتار خواجه از «رسايل». همه مقولات خواجه دراين مجموعه در دو بخش آمده است، بخش نخست، مناجات و الهی‌نامه و بخش دوم، گفتار پيرطريقت»

«ابواسماعيل عبدالله‌بن‌ابی‌منصور محمد» (زادهٔ 396 ه‍ـ.ق. / 1006 م. درگذشتهٔ 481 ه‍ـ.ق. / 1088 م.) معروف به «پير هرات»، «پير انصار»، «خواجه عبدالله انصاری» و «انصاری هروی»، دانشمند و عارف نامی ايران از اعقاب «ابو‌ايوب انصاری» است. مادرش از مردم بلخ بود و عبدالله خود در هرات متولد شد و از كودكی زبانی گويا و طبعی توانا داشت، چنانكه شعر پارسی و عربی را بسيار نيكو می‌سرود و در جوانی در علوم ادبی و دينی و حفظ اشعار عرب مشهور بود و مخصوصاً در شناخت حديث قوی بود.

وی در تصوف از شيخ «ابوالحسن خرقانی» تعليم گرفت و جانشين او بود. محل اقامتش بيشتر در هرات بود و در آنجا تا پايان زندگانی به تعليم و ارشاد اشتغال داشت.

انصاری شعر می‌سرود وليكن بيشتر شهرت وی به‌ جهت رسالات و كتاب‌های مشهوری كه تأليف كرده است‌ و از آن جمله‌ ترجمهٔ املاء «طبقات‌الصوفيه سلمی» به لهجه «هروی» و تفسير قرآن كه اساس كار «ميبدی» در تأليف «كشف‌الاسرار» قرار گرفته‌است.

از رسائل منثور او كه به‌نثر «مُسجع» نوشته شده «مناجات‌نامه»، «نصايح»، «زادالعارفين»، «كنزالسالكين»، «قلندرنامه»، «محبت‌نامه»، «هفت‌حصار»، «رساله دل و جان»، «رساله واردات» و «الهی‌نامه» را می‌توان نام برد.