|
گروه ادب: اين گزارش ويژگیهای شخصيت «مهدی آذريزدی» نويسنده پيشكسوت ادبيات كودك و نوجوان و خادمالقرآن و آثار وی به ويژه مجموعه «قصههای خوب برای بچههای خوب» را از نگاه نويسندگان عرصه ادبيات كودك و نوجوان بررسی میكند.
به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا) «مهدی آذريزدی» نامی ديرآشنای در صفحه ادبيات كودك و نوجوان اين مرز و بوم بود، نويسندهای كه نام خود را با نوشتن مجموعه «قصههای خوب برای بچههای خوب» در قلب همه كودكان ايرانی از پدرن و مادران گرفته تا جوانان، نوجوانان و حتی كودكانی كه به تازگی الفبای خواندن ونوشتن را آموختهاند، حك كند.
«مهدی آذريزدی» پيرمردی بود كه توانست دنيای ساده كودكیمان را با سادگی كلام خود و بازنويسی شيرين حكايتهای كهن به دنيای رنگارنگ و سرشار از آرزوها و روياهای زيبا تبديل كند، اين نويسنده ايرانی از پيشگامان عرصه ادبيات كودك و نوجوان بود كه با وجود اندك سوادی كه داشت توانست به زيبايی با كودكان ارتباط برقرار كند و ادبيات را به دنيای آنان وارد كند.
سرويس ادب خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا) از تابستان سال گذشته اقدام به بررسی نوع نگاه آذريزدی در بازنويسی داستانهای كهن برای كودكان به ويژه «مجموعه قصههای خوب برای بچههای خوب» از نگاه نويسندگان اين عرصه كرد، كه در قالب ويژهنامه به نام «رايحه» در فرودين 88 منتشر شد. بخش از صحبتهای نويسندگان درباره آذريزدی و قصههايش را با هم میخوانيم:
«هوشنگ مرادی كرمانی»
«هوشنگ مرادی كرمانی» نويسنده و خالق مجموعه «قصههای مجيد» معتقد است كه «آذريزدی يكی از بهترين برداشتها، اقتباسها و سادهنويسیهايی را كه برای اين قشر از خوانندگان لازم بود، انجام داد و در اين حوزه جزو نخستينها محسوب میشود. «قصههای خوب برای بچههای خوب» آذريزدی يكی از بهترين كتابها برای نوجوانان است و من خواندن آثار او را به همه پيشنهاد میكنم.»
وی در ادامه میگويد: «او زمانی به بازنويسی قصههای قرآنی پرداخت كه هنوز توجه به اين قصهها رواج نداشت و بهدليل علاقهای كه به نوجوانان داشت اين جريان را در دست گرفت.»
سيدعلی كاشفیخوانساری»
«سيدعلی كاشفیخوانساری» نويسنده نيز میگويد: «استاد آذريزدی از بزرگترين قصهنويسان ادبيات كودك و نوجوان محسوب میشد، اما حق او آنطور كه شايسته نام اوست، ادا نشد.»
او ادامه میدهد: «آذريزدی در شرايطی كه بازنويسی قصههای پادشاهان رواج داشت و هيچكس به فكر قصههای قرآنی نبود، براساس يك باور شخصی، قلبی و در نهايت امانتداری و رعايت قواعد تاريخنگاری دينی اين اثر را فراهم آورد و همين باعث اقبال عمومی جامعه به او شد.»
«عرفان نظرآهاری»
«عرفان نظرآهاری» نويسنده و شاعر نيز معتقد است: «اثری مانند «قصههای خوب برای بچههای خوب» نسلهای مختلف مخاطبان را دربرگرفته و به نوجوانان در برقراری ارتباط با ادبيات كلاسيك كمك بسيار كرده است.»
«جعفر ابراهيمی (شاهد)»
اما «جعفر ابراهيمی (شاهد)» نويسنده و شاعر كودك و نوجوان معتقد است كه آذريزدی الگوی نويسندگان ادبيات كودك و نوجوان است و میگويد: «استاد آذريزدی در زمانی به بازنويسی قصههای قرآن و آثار ادبيات كلاسيك برای نوجوانان پرداخت كه اين كار كمتر رواج داشت و اين كار او سبب شد بسياری از نويسندگان برای بازنويسی آثار، از او الگو بگيرند.»
«محسن هجری»
«محسن هجری» نويسنده كودك و نوجوان نيز ضمن بيان اين مطلب كه آذريزدی الگوی بسياری از نويسندگان كودك و نوجوان است، میگويد «استاد «آذريزدی» زمانی شروع به بازآفرينی كرد كه كاركردن بر روی قصههای قرآن و متون ادبی چندان رواج نداشت و او توانست دری تازه را به روی بازنويسی اين قصهها باز كند.
«اميرحسين فردی»
«اميرحسين فردی» مديرمسئول نشريه «كيهان بچهها» نيز معتقد است كه در دورانی كه نويسندگان و روشنفكران درصدد محو هويت ايرانی و اسلامی ما بودند، شخصيتی مانند آذريزدی با بازگشت به ريشههای دينی و ملی، انگشت روی متونی كه قالب داستان داشت، گذاشت و آثاری به نوجوانان و حتی بزرگسالان ارائه داد كه در جايگاه خود، كارهای بسيار ارزشمندی است.
وی در ادامه چنين اظهار میكند: «حسن عملكرد آذريزدی در اين است كه اين نويسنده در دوران فراموشی اين آثار، دست به بازنويسی اين آثار زد؛ در حقيقت شرايط و ظرف زمانی نوعی ارزش افزوده به كار او اضافه كرد كه سبب ماندگاری نام او شده است.»
«اسدالله شعبانی»
«اسدالله شعبانی» نويسنده و شاعر كودك، نيز میگويد: «سادهنويسی در زمان آذريزدی سبب شد تا كودكان با قرآن و مفاهيم دينی انس بگيرند و آشنا شوند؛ او كودكان را به تكاپو واداشت و طعم شيرين قصه را به آنان چشاند. او با سادهنويسی آثار كهن بستری را برای آشناسازی كودكان با قصههای قرآن و گذشته تاريخی فراهم آورد، و اين كار در آن زمان كه چندان بهايی به ادبيات كودك داده نمیشد، بینظير بود.»
بسياری از نويسندگان ادبيات كودك و نوجوان كه خود از متأثران آذريزدی بودهاند، معتقدند كه مرحوم «مهدی آذريزدی» در ادبيات كودك و نوجوان چهرهای تأثيرگذار بود و توانست راهی را پيش پای نويسندگان اين عرصه باز كند.
«مصطفی رحماندوست»
«مصطفی رحماندوست» شاعر و نويسنده كودك و نوجوان، در اين زمينه میگويد: «آذريزدی توانست به ديگران بگويد كه با سادهنويسی هم میتوان كار بزرگی در ادبيات انجام داد. وی از اولين كسانی بود كه كار ادبيات كودك را شروع كرد و توانست بر همه آثار پس از خود در اين زمينه تأثيرگذار باشد.»
«محسن هجری»
«محسن هجری» نيز معتقد است « آثار آذريزدی میتواند چراغ راهی برای كسانی باشد كه میخواهند برای كودك و نوجوان بنويسند؛ اين كه به سادگی حرفشان را بزنند و به منابع ملی، بومی و دينی كشور خود آگاه باشند.»
هجری در ادامه میگويد: «كار ادبی توام با خلاقيت است، هركاری شناسنامه خاص خود را دارد؛ ما منابع فراوانی داريم كه در خلق ادبی و در ارتباط با مخاطب كمكمان میكنند و آذريزدی راه استفاده از اين خلاقيت را به بسياری نشان داد.»
«محمدرضا شمس»
«محمدرضا شمس» نويسنده كودك و نوجوان نيز میگويد: «استاد «آذريزدی» آغازكننده بازنويسی قصههای قرآن، داستانها و افسانههای ايرانی برای كودك و نوجوان در سالهای پيش از انقلاب بود.»
|
جعفر ابراهيمی:
|
| استاد آذريزدی در زمانی به بازنويسی قصههای قرآن و آثار ادبيات كلاسيك برای نوجوانان پرداخت كه اين كار كمتر رواج داشت و اين كار او سبب شد بسياری از نويسندگان برای بازنويسی آثار، از او الگو بگيرند |
جدای از اينكه آثار آذريزدی به صورت جدی آغازگر بازنويسی قصههای كهن برای كودكان بود، ويژگیهای ديگری هم داشت.
«بابك نيكطلب»
«بابك نيكطلب» نويسنده كودك و نوجوان، درباره ويژگیهای آثار استاد مهدی آذريزدی چنين بيان میكند: «آثار آذريزدی از بهترين كتابها برای كودكان و تقريباً كاملترين آنها است كه با زبان ساده نوشته شده و آثار او هنوز هم در بازار كتاب مورد توجه بسياری از نوجوانان قرار دارد. كتابهای آذريزدی، كتابهايی است كه برای نوجوانان بهراحتی قابل ارجاع است و نيازی به رجوع به صفحات طولانی و مطالب سخت نيست.»
كاشفی خوانساری نيز با اشاره به مقدمه و مؤخره كتاب «قصههای خوب برای بچههای خوب» اظهار میكند: «بهترين منبعی كه میتواند اهميت كار اين پيشكسوت ادبيات كودك و نوجوان را به ما نشان دهد همين دو بخش با نام «چند كلمه بابزرگترها» است كه در آنبه روش كار و دغدغههای خود اشاره كرده است؛ مطالعه اين دو نوشته نشان میدهد كه او چقدر دقت و وسواس داشته و با چه انگيزه دينی بالا و خلوصی اين كار را انجام داده است.»
همانطور كه از اظهارنظرهای نويسندگان مشاهده میشود، مرحوم آذريزدی از نخستين كسانی بود كه به كار ساده نويسی و بازنويسی آثار كهن برای كودكان و نوجوانان روی آورد، آذريزدی به دليل حرص و ولعی كه نسبت به كتاب در كودكی خود داشت به خوبی اين نياز مهم كودك را درك كرد و در پی رفع آن برآمد.
آثار آذريزدی به دليل سادگی و صداقتی كه در كلام نويسندهاش نهفته بود، در روزگاری كه برای كودكان كتابی چاپ نمیشد، توانست با استقبال مناسب مخاطبان روبرو شود و حتی در دورههای پس از آن نيز با كودكان زمانهای متفاوت ارتباط برقرار كرد و كودكیهای پدران و مادران امروز و فردا را شكل داد.
|