گروه هنر: آقاسی معتقد است: يكی از عواملی كه باعث پيشرفت و ترقی سينمای دينی می‌شود، تعامل منسجم نهادهايی همچون دانشگاه و حوزه‌های علميه با سينماست كه با اظهار نظر و نقد كارشناسی فيلم‌ها می‌توانند اين عرصه را تعالی ببخشند.

به گزارش خبرگزاری قرآنی ايران (ايكنا)، در بخش نخست گفت‌وگو با «محمد آقاسی» مدير دفتر نيازسنجی و مطالعات فرهنگی جهاد دانشگاهی دانشگاه تهران درباره فيلم‌های دينی و شرايط آموزش فيلمسازان در حوزه فيلم‌های دينی بحث شد. در ادامه نيز به تاثيرات تعامل ميان حوزه‌های علميه و سينما اشاره شد كه از تعامل آن‌ها در راستای ارتقای شرايط كيفی سينمای دينی نتيجه‌گيری به عمل آمد.

در ادامه اين گفت‌وگو نيز به ويژگی فيلم‌های دينی، بررسی جايگاه دانشگاه‌ها و حوزه انديشه با سينما اشاره شده است.

آقاسی در پاسخ به اين پرسش كه فيلم‌های حال حاضر سينمای دينی چگونه و در چه جايگاهی قرار دارند، تصريح كرد: طی چند سال اخير فضای فيلمسازی دينی بهتر شده و كارگردانان و تهيه‌كنندگان تلاش می‌كنند كه كه روی مخاطب تاثير بگذارند اما قطعاً تا نقطه مطلوب فاصله داريم.

وی در ادامه تاكيد كرد: اكثر فيلم‌هايی كه در ژانر دينی توليد شدند فضای سلوك فردی را به نمايش می‌گذارند. به طور مثال در دهه 60 و اوايل دهه 70 با حضور يك ريش سفيد و پير طريقتی در اين فيلم‌ها روبرويم كه باعث می‌شود زندگی شخصيت داستان متحول شود، اما بعدها اين معنا قدری متحول شد كه نمونه بارز آن نيز فيلم «يك تكه نان» است كه اين نوع عرفان را به نمايش می‌گذارد.

وی در ادامه افزود: در انقلاب اسلامی يك مفهوم جديدی توسط امام خمينی‌(ره) وارد شد كه عرفان جهادی نام داشت، يعنی حضور انسان و فرد مومن در عرصه جامعه، يا به تعبيری ديگر حضور دين در عرصه اجتماعی. بدين معنا كه دين‌دار بايد در وسط ميدان حضور پيدا كند تا بتواند به خدا برسد.

فيلم «هر شب تنهايی»؛ نمونه بارز عرفان جهادی

آقاسی با ارائه مثالی گفته‌های خود را اين‌گونه تكميل كرد و متذكر شد: نمونه بارز اين نگرش فيلم «هر شب تنهايی» است كه شخصيت داستان در ابتدا به مخلوق كمك می‌كند بعد به آن چيزی كه می‌خواهد می‌رسد كه آن، همان مفهوم زيارت است. از شاهكارهای اين عرصه فيلم «زير نور ماه» و «طلا و مس» است كه نمونه بارز عرفان جهادی است و در عرصه سينما بسيار تاثيرگذار بوده است.

آقاسی تاكيد كرد: بنابراين با دو تفكيك می‌توان فيلم‌های دينی را بررسی كرد. معمول فيلم‌هايی كه در فضای دينی توليد می‌شود، فيلم‌هايی است كه بيشتر نزديك به عرفان گوشه‌نشينی است، اما يك بارقه‌هايی در حال مشاهده شدن است كه به سمت عرفان جهادی می‌رود.

وی در پاسخ به اين پرسش كه تعامل سازنده ميان فيلمساز و جامعه روحانيان چگونه بايد شكل بگيرد؟ تصريح كرد: بهترين حالت اين است كه اين اتفاق در حوزه انديشه رخ بدهد و بايد نگاهمان به سمت حوزه علميه و دانشگاه باشد و تلفيقی از اين دو می‌تواند كمك كند كه اين جريان اتفاق بيفتد و وارد عرصه فيلمسازی شود.

آقاسی تصريح كرد: لذا تركيب و تلفيق اين دو نهاد با سينما می‌تواند در سينمای آينده كشور تاثيرگذار باشد. اين گفته به آن معنا نيست كه مثلاً حوزه علميه فيلمسازی كند، بلكه با نقد فيلم‌ها و اظهارنظر كارشناسی نسبت به آن در اين فضا تغيير ايجاد كنند.

وی در پايان گفته‌های خود خاطرنشان كرد: اگر انقلاب فكری رخ بدهد در سينما تاثيرگذار است. هنرمند آيينه و بازتاب جامعه است. متاسفانه فكری توليد نشده كه بخواهد آن را بازتاب دهد، بنابراين اين اتفاق از دو حالت خارج نيست. يا فكری توليد نشده يا اين‌كه اين فكر به خوبی بازتعريف و توزيع نشده كه هنرمند بازتاب آن در فيلم‌هايش نمايان كند.