کد خبر: ۳۷۵۱۷۲۵

تاریخ: ۱۱ مهر ۱۳۹۷ - ۰۷:۵۹

نگاه سینمای دفاع مقدس به خاطر سرخ لاله‌ها/ 8

رسول توکلی: دفاع مقدس خاتمه نیافته بلکه شکل آن تغییر کرده است/ رنج فرهنگ از سیاست‌های مقطعی

گروه هنر ــ دفاع مقدس خاتمه نیافته بلکه شکل آن تغییر کرده است. امروز در حوزه اقتصادی، فرهنگی، اجتماعی همچنان در حال جنگیم و فیلمسازی در هر کدام از این زمینه‌ها فعالیت در حوزه دفاع مقدس محسوب می‌شود.

رسول توکلی، بازیگر سینما و تلویزیون، در گفت‌و‌گو با خبرنگار ایکنا با بیان اینکه سینمای دفاع مقدس گونه‌ای فراموش شده است، اظهار کرد: اولین گامی که در اشاعه فرهنگ دفاع مقدس و سینمای آن می‌توان برداشت این است که در طول سال به این مقوله بپردازیم و تنها به هفته دفاع مقدس اکتفا نکنیم. سیاست‌های مقطعی به طورکلی یکی از آفت‌های فعالیت‌های فرهنگی است.
وی افزود: نکته‌ای که ذهن را به خود مشغول می‌کند این است که چرا زمانی که می‌خواهیم یادی از دفاع مقدس کنیم تنها سراغ شهدا می‌رویم. البته ارزش پرداختن به این مقوله واضح و مبرهن است، اما نباید جانبازان و اسرای جنگ تحمیلی را فراموش کرد. در این میان، جانبازان مظلوم واقع شده‌اند و کمتر به آن‌ها توجه شده است. برای توضیح بهتر می‌توان گفت شاید از نیرو‌های نظامی توقع داشته باشیم در زمان جنگ از کشور دفاع کنند، چون در ایام صلح از دولت حقوق دریافت می‌کنند، اما مردم عادی در این زمینه وظیفه‌ای نداشتند. بنابراین ایثار و فداکاری آن‌ها ارزشی چند برابر دارد، اما همگان به ارزش این جانثاری آگاه نیستند و نیاز است شرایط آن زمان را برای نسل‌های بعد از جنگ تبیین کرد.
بازیگر فیلم «تاراج» ادامه داد: در زمان جنگ، گروهی در اصفهان بودند که سلاح‌های جنگی غنیمت گرفته‌شده را آنالیز می‌کردند تا بتوانند زمینه ساخت این سلاح‌ها را در کشور فراهم کنند. این افراد کار بزرگی در زمان جنگ انجام دادند، اما اکثر مردم از آن بی‌خبرند؛ چون در رسانه‌ها به این موضوع اشاره نشده است و سینما و تلویزیون هم به این موضوع نپرداخته‌اند.
وی با انتقاد از وضع کنونی سینمای دفاع مقدس گفت: متأسفانه سینما در حوزه دفاع مقدس بسیار بی‌برنامه و مقطعی عمل کرده است؛ در مقطعی مدیری تصمیم می‌گیرد به این ژانر توجه کند و در زمان دیگر پرداختن به این موضوع در اولویت‌ها قرار ندارد. برای همین در برخی مواقع در یک سال چند فیلم دفاع مقدسی تولید شده و در زمان دیگر یا حتی سال‌ها شاید یک فیلم هم در این زمینه تولید نشده است. این موضوع بیانگر آن است که برنامه‌ریزی منسجم در این زمینه وجود ندارد و همین امر سبب وضعیت نابسامان سینمای دفاع مقدس شده است.
توکلی تأکید کرد: ممکن است این سؤال در ذهن به وجود آید که در حوزه دفاع مقدس آثار خوبی تولید شده‌ است که نشان‌دهنده موفقیت سینما در این حوزه است، اما کسانی که این گفته را مطرح می‌کنند غافل از این امرند که عظمت جنگ را نمی‌توان تنها در چند اثر خلاصه کرد. پس موفقیت زمانی حاصل می‌شود که سالانه چند اثر خوب تولید شود و حداقل چند فیلم با مخاطب بین‌المللی در این زمینه تولید کنیم.
این بازیگر در پاسخ به این سؤال که آیا سینمای دفاع مقدس ظرفیت رقابت با فیلم‌های جنگی سینمای جهان را دارد؟ گفت: هیچ کشوری تاکنون نتوانسته به لحاظ امکانات و جلوه‌های ویژه با ساخته‌های جنگی هالیوودی رقابت کند، اما مگر سینمای ما به واسطه جلوه‌های ویژه یا پروداکشن‌های عظیم در سینمای جهان مطرح شده که حالا بخواهیم از آن انتظار رقابت با هالیوود را داشته باشیم؟ مخاطبان بین‌المللی و جشنواره‌های جهانی سینمای ایران را به واسطه کرامت اخلاق و معنایی که در آن است دوست دارند. پس اگر بتوانیم در این حوزه موفق عمل کنیم، برای وارد شدن در این رقابت آمادگی داریم.
وی یادآور شد: منظورم از توجه به معنا و اخلاقیات بی‌توجهی به جلوه‌های بصری نیست، چون اگر معنا در ظاهر برازنده ارائه نشود، هیچ گونه بازخوردی ندارد. بهترین مثال هم در این زمینه فیلم سینمایی «تنگه ابوقریب» است؛ این کار به لحاظ ساختار و جلوه‌های ویژه کاری در حد آثار جهانی است و در ضمن به فلسفه دفاع از وطن و صف‌بندی کشورهای جهان در مقابل ایران  به خوبی اشاره کرده است.
این بازیگر درباره نقش تحقیق و مطالعه در اعتلای سینمای دفاع مقدس گفت: مطالعه و تحقیق اصلی‌ترین شاخصه‌ای است در هر ژانر سینمایی است که با اتکا به آن می‌توان پشتوانه علمی یک اثر را تقویت کرد، اما تحقیق صرفاً به مطالعه کارگردان مربوط نیست و نیاز است فرهنگ جامعه نیز با این موضوع آشنا باشد و با یک پیش‌زمینه ذهنی بتوان آثار فاخری به مخاطبان ارائه کرد.

بازیگر فیلم «قاتل اهلی» گفت: این روزها تمام زندگی ما به نوعی جهاد است و هرگونه فعالیت فرهنگی، اقتصادی، اجتماعی و... فعالیت در حوزه دفاع مقدس محسوب می‌شود.

وی در پایان با ذکر خاطره‌ای اظهار کرد: در ابتدای جنگ من جوانی ۲۲ یا ۲۳ ساله بود. روزی در خیابان کلامی از حضرت امام (ره) را روی دیواری خواندم. در کلام ایشان آمده بود که برای انجام تکلیف هم نیاز به تعهد است هم تخصص. این کلام در من انگیزه ایجاد کرد تا در دومین فیلمم سراغ موضوع دفاع مقدسی بروم. حاصل این اتفاق فیلمی با نام «عبور از میدان مین» شد که من به همراه سعید راد به عنوان بازیگر در آن حضور داشتیم و این فیلم یکی از تجربه‌های شیرین من در این زمینه است.

گفت‌و‌گو از داود کنشلو

انتهای پیام