کد خبر: ۳۹۶۲۰۵۸

تاریخ: ۱۳ فروردين ۱۴۰۰ - ۰۴:۰۲

به انگیزه روز طبیعت/

نگاه قرآن به طبیعت چگونه است؟

خداوند در قرآن چندین مرتبه به یکی از عناصر طبیعت قسم خورده و رفتار نامناسب و تجاوز محیط زیست را منجر به عدم رحمت خود می‌داند و این خود نشان از حقوق طبیعت و ارتباط آن در زندگی با بشر دارد که از سوی حضرت حق به انسان یادآوری شده است.

حسین شاکری مزینانی، مدیر توسعه و ترویج فعالیت های قرآنی سازمان قرآنی دانشگاهیان کشور در گفت‌وگو با ایکنا، با اشاره روز طبیعت در رابطه با چگونگی نگاه قرآن به طبیعت، گفت: با اندکی دقت در آیات و روایات معصومین(ع) می‌توان به این نتیجه رسید که هیچ مکتبی مانند اسلام به طبیعت و محیط زیست اهمیت نداده است. نام‌گذاری بسیاری از سوره‌های قرآن کریم به نام یکی از عناصر طبیعت مانند سوَر شریفه ناس، رعد، نحل، نور، نجم، فجر، شمس، لیل، قمر، تین، بقره، عنکبوت، حدید موید ادعای اهمیت طبیعت در اسلام است.

وی افزود: خداوند منان، سرنوشت بشر را به گونه‌ای رقم زده است که در دامان طبیعت رشد کند و به آن نیازمند باشد. انسان از لحظه خلقت تا زمان وفات رابطه تنگاتنگی با طبیعت و محیط اطراف خود دارد و اصلا خداوند زمین را نیز برای این خلق کرده که بخشی از نیاز‌های انسان را برطرف کند، اما اگر بهره‌وری انسان از طبیعت پیرامون خود منجر به سوء استفاده و در راستای توسعه پایدار نباشد منجر به ایجاد انواع آلودگی‌ها و برهم خوردن چرخه عرضه و تقاضا توسط انسان و محیط پیرامون می‌شود، لذا اگر اندکی عدالت و اخلاق را در مواجهه با محیط پیرامون خود مدنظر داشته باشیم به هیچ عنوان شاهد معضلاتی که امروز در حوزه محیط زیست شاهدیم؛ نخواهیم بود.

شاکری مزینانی ادامه داد: خداوند در قرآن چندین مرتبه به یکی از عناصر طبیعت قسم خورده و رفتار نامناسب و تجاوز محیط زیست را منجر به عدم رحمت خود می‌داند و این خود نشان از حقوق طبیعت و ارتباط آن در زندگی با بشر دارد که از سوی حضرت حق به انسان یادآوری شده است.

وی با اشاره به کتاب مفتاح‌الحیاه اثر آیت‌الله العظمی جوادی آملی گفت: تغییر فصل‌ها که با آغاز بهار شاهد نوزایی طبیعت هستیم؛ در پائیز خزان طبیعت را می‌بینیم، نشانه‌هایی از خلقت و نو شدن و ممات است و یکی از نشانه‌ها برای عبرت گیری بشر از درس‌ها و قوانین بشری است. به همین دلیل قرآن بر گردش در طبیعت برای عبرت گیری تأکید دارد.

وی در مورد تأکید قرآن در مورد حفاظت از طبیعت، بیان کرد: عدم رعایت توسعه پایدار منجر به ایجاد انواع آلودگی‌ها و معضلات زیست محیطی است، اما در رابطه با حفاظت و جلوگیری از ظلم به محیط زیست توجه شما آیات و روایات زیادی وجود دارد. در آیه ۸۷ سوره مائده خداوند فرموده است: «.. لَا تَعْتَدُوا إِنَّ اللَّهَ لَا یُحِبُّ الْمُعْتَدِینَ؛ از حد مگذرید که خدا از حد گذرندگان را دوست نمى‌دارد...» بر این اساس کسانی که رفتار ناشایست با محیط زیست دارند از رحمت خداوند محروم خواهند بود. همچنین در آیه ۲۷ سوره بقره می‌فرماید: «.. وَیُفْسِدُونَ فِی الْأَرْضِ أُولَئِکَ هُمُ الْخَاسِرُونَ؛ و در زمین به فساد مى‌‏پردازند آنانند که زیانکارانند» پس هر کسی که در زمین فساد می‌کند و ضرر می‌زند، خودش زیانکار خواهد شد.

وی ادامه داد: به طور کلی در دین اسلام حفاظت از محیط زیست که نسل امروز و نسل‌های بعدی باید در آن حیات اجتماعی رو به رشدی داشته باشند، یک وظیفه دینی تلقی می‌شود. علاوه بر این‌ها در روایاتی از پیامبر و معصومین (ع) نیز سفارشاتی درباره محیط زیست شده است به عنوان مثال پیامبر (ص) فرمودند: «تحفظوا من الارض فإن‌ها أمکم»؛ یعنی از زمین حفاظت کنید به درستی که آن مادر شماست.

شاکری مزینانی در پایان گفت: یکی از بزرگترین کیفر‌ها برای مخربان محیط زیست این است که رحمت الهی شامل حال آنان نخواهد شد. همچنین در شرایط کنونی کشور که شاهد شیوع بیماری کرونا و با عرض تأسف بی موالاتی عده‌ای از هموطنان عزیز در رعایت پروتکل های بهداشتی، سفر و گشت و گذار هستیم باید نسبت به رعایت حقوق طبیعت و حقوق انسان‌ها توأمان توجه بیشتری داشته باشیم و روز طبیعت را به مروری بر درس‌های طبیعت بگذرانیم.