کد خبر: ۴۰۴۸۰۰۲

تاریخ: ۲۰ فروردين ۱۴۰۱ - ۱۶:۴۷

آیت‌الله عندلیب همدانی تشریح کرد:

تقسیم‌بندی هشت‌گانه اختلالات جنسی براساس نگاه فقهی

آیت‌الله محمد عندلیب همدانی، استاد سطح خارج حوزه علمیه با تاکید بر حرمت تغییر جنسیت در بیشتر موارد به تقسیم‌بندی هشت‌گانه اختلالات جنسی براساس نگاه فقهی پرداخت و گفت: اگر شش مورد از این موارد در فردی در طول شش ماه وجود داشته باشد و باعث تغییر در کارکرد اجتماعی، تحصیلی و شغلی فرد شود جای تامل وجود دارد.

به گزارش ایکنا، آیت‌الله محمد عندلیب همدانی، استاد سطح خارج حوزه علمیه، 20 فروردین ماه در پنجمین جلسه نشست علمی «بررسی فقهی و روان‌شناسانه اختلال جنسی»، گفت: آنچه نتیجه مباحث مفصل گذشته بود این است که خداوند انسان را به صورت یک موجود زیبا که خلقت او نشان از حکمت و زیبایی آفرینش دارد، آفریده است و در همین راستا مثل دیگر موجودات با زیبایی بسیار بیشتر، انسان‎‌ها را از مؤنث و مذکر آفریده است. از زیبایی و حکمت آفرینش اینکه زن و مرد در عین اشتراکات فراوان انسانی افتراقاتی هم دارند که هم باید بر اشتراکات تاکید کنیم و هم افتراقات را نادیده نگیریم.

وی افزود: خداوند آسمان و زمین را مسخر انسان قرار داده و قدرتی تکوین به انسان عطا کرده و او را آزاد آفریده است اما در کتاب تشریع و قانونگذاری، محدوده‌هایی برای سلطه انسان بر خودش مقرر فرموده است تا آن نظام احسن و حکیمانه الهی توسط انسان از بین نرود. در همین راستا اگرچه انسان قدرت تکوینی بر ایجاد ضرر و زیان قابل اعتنا به بدن خود را دارد اما شارع مقدس درک عقلانی و عقلایی را نسبت به عدم جواز چنین خسارت‌ها و ضرر و زیان‌هایی به بدن داشته است.

تغییر جنسیتِ حرام

استاد سطح خارج حوزه علمیه با طرح این پرسش که آیا انسان سالم بدون ملال جنسی، می‌تواند بدون هیچ توجیه و حکمتی، تغییر جنسیت بدهد، گفت: پاسخ قطعا خیر است زیرا چنین تغییر جنسیتی هم از نظر عقل و عقلا قابل قبول نیست  هم روح حاکم بر شریعت مقدسه اجازه چنین کاری را نمی‌دهد.

وی با طرح پرسش دیگری مبنی بر اینکه اگر کسی اختلالات جنسی و جنسیتی دارد ولی این اختلالات با مشاوره روان‌شناسانه و تدبیر روان‌پزشکان قابل رفع است آیا در چنین وضعی در حالی که هیچ ضرورت و اضطراری نیست، می‌تواند تغییر جنسیت بدهد؟ اضافه کرد: جواب این است که حق تغییر جنسیت را از نظر شرعی ندارد و باید مشکل را از طریق روان‌شناسی و روان‌پزشکی برطرف کند.

عندلیب همدانی گفت: هر انسانی به خود علاقه دارد و بر اساس هویت شخصی، حکمی می‌کند، این انسان در گروه‌های متفاوتی ناخواسته یا خواسته قرار می‌گیرد. از آن جهت که این انسان را داخل یک گروه به حساب می‌آوریم کلمه هویت جمعی خودش را نشان می‌دهد مانند هویت شیعه، هویت اسلامی، ایرانی و ... . انسان‌ها همچنین دارای هویت جنسی مذکر یا مؤنث هستند. در مردان وجود اندام تناسلی مخصوص و غده پروستات و ... نشانه هویت جنسی اولیه است و در زنان وجود تخمدان، رحم و ... ویژگی جنسی اولیه بانوان است.

این استاد حوزه با اشاره به مراجعه به برخی کتب مرتبط با اختلالات جنسی و مقالات و تقسیم‌بندی فقهی اختلالات مرتبط با جنسیت، افزود: ناکارآمدی در اعمال جنسی یا انحراف جنسی و یا اختلال در هویت جنسی، سه عنوانی است که نباید با همدیگر خلط شود. بنابراین خروج از حالت طبیعی در امور جنسی، به سه دسته گفته شده قابل تقسیم است. اول؛ ناکارآمدی و اختلالات جسمی و روحی مانند اختلال در نعوذ و ارگاسم، زودانزالی یا کم کاری جنسی و خنثی در این قسم قرار می‌گیرند.

چشم‌چرانی نوعی انحراف جنسی است

وی اضافه کرد: اموری مانند چشم‌چرانی، عورت‌نمایی، میل به همجنس و سادیسم جنسی در گروه دوم قرار دارد و سوم اختلال در هویت جنسی. اغلب انسان‌ها هویت جنسی‌شان با جنسیت کالبدشناختی آنان تناظر دارد یعنی مردی جسمش مرد و هویت جنسی او مردانه و زنی که از نظر بدن زن و هویت جنسی او هم زنانه است اما افرادی هستند که دچار نارضایتی جنسیتی هستند یعنی تمایل به داشتن بدن جنس مخالف دارند.

عندلیب همدانی تصریح کرد: براساس معیارهای روان‌پزشکی که انجمن روان‌پزشکان آمریکا ارائه داده و البته کودکان دارای اختلال را از نوجوان و جوان جدا کرده‌اند، در کودکان دو معیار و در نوجوان و جوان هم دو معیار کلی بیان شده است. در کودکان، معیار اول ناهمخوانی بارز بین جنسیت تجربه شده (بروز داده شده کودک) و جنسیت مادرزادی او حداقل در یک دوره شش ماهه که با حداقل شش مورد از موارد نمایان می‌شود وجود داشته باشد. یعنی ما علائمی در کودک بیابیم که بین دو جنسیت هخوان نباشد. این اختلال یا ناراحتی باید تاثیر مهمی در کارکرد فرد ایجاد کند.

معیارهای اختلال جنسی قبل از بلوغ

استاد سطح خارج حوزه علمیه با اشاره به موارد چندگانه به عنوان نشانه‌هایی بر اختلال جنس، گفت: اول، میل شدید به جنس دیگر بودن یا اصرار شخص به داشتن جنس مقابل و جنسیتی متفاوت از جنسیت مادرزادی. البته اگر فرد یک یا دو بار تمایل به بودن جنس مخالف داشت مصداق این مسئله نیست. در پسرها گرایش شدید به مبدل‌پوشی، گرایش شدید به ایفای نقش جنسیت مقابل در بازی‌های فردی و گروهی؛ که این تمایل به ایفای نقش حداقل باید شش ماه تداوم یابد و همراه با علائم دیگر هم باشد.

عندلیب همدانی درباره نشانه‌های اختلال جنسی بیان کرد: گرایش شدید به اسباب‌بازی و بازی‌هایی که مربوط به جنس مخالف است، دختران معمولا بازی چرخ خیاطی، عروسک بازی و ... دارند و حال اگر کودکی به جای بازی دخترانه به صورت مداوم علاقه به بازی دخترانه نشان دهد گرفتار اختلال جنسی است. گرایش شدید به داشتن همبازی از جنس مقابل؛ یعنی پسر به جای اینکه با پسران همبازی شود با دختران تمایل به بازی دارد و برعکس.

استاد حوزه گفت: مورد دیگر هم رد کردن شدید اسباب‌بازی و بازی‌ها و فعالیت‌های پسرانه از سوی پسر و اجتناب شدید از جنگ و دعوا است و در دختران هم پرهیز شدید از رفتارهای زنانه یعنی دختر کاملا فعال و پرجنب و جوش است و رفتارهای پسرانه از خود بروز می‌دهد. بیزاری شدید از آناتومی جنسی خود و ابراز آن و تمایل شدید به خصوصیات جنسی اولیه و یا ثانویه جنس مخالف نیز از نشانه‌های اختلال جنسی است.

استاد سطح حوزه با بیان اینکه اگر شش مورد از این موارد که حتما مورد اول در آن است محقق شود اختلال شکل گرفته است، تصریح کرد: این اختلال همچنین باید تفاوت معنادار در کارکردهای اجتماعی، تحصیلی و ... ایجاد کند. موارد برشمرده شده برای کودکان و کسانی است که هنوز به سن بلوغ نرسیده‌اند و ویژگی‌های افراد بعد از بلوغ بعدا بیان خواهد شد.

وی با بیان اینکه حتی اگر شش مورد رخ داد فورا نباید تن به عمل جراحی بدهیم، تاکید کرد: پس ما در پاسخ فقهی به مسئله تغییر جنسیت دو مورد را راحت جواب می‌دهیم؛ یکی تغییر جنسیت بدون عذر و بهانه است و دوم تغییر جنسیت که با روان‌پزشکی و روان‌شناسی قابل حل است.