کد خبر: ۴۲۲۸۶۷۹

تاریخ: ۰۷ مرداد ۱۴۰۳ - ۱۰:۲۵

حق الناس/ ۲۱

حق برخورداری از امنیت

حق دیگر مردم در حکومت اسلامی برخورداری از امنیت است؛ هر حکومتی وظیفه دارد امنیت مردم را در ابعاد مختلف تأمین کند.

«حق‌الناس» مهم‌ترین و پربسامدترین موضوع در دین اسلام است تا جایی که طولانی‌ترین آیه قرآن(سوره بقره آیه ۲۸۲) نیز به همین موضوع اختصاص دارد و امیرالمؤمنین امام علی(ع) نیز می‌فرمایند «خدای متعال رعایت حقوق بندگانش را مقدمه‌ای بر رعایت حقوق خودش قرار داده است.»

اوج تجلیگاه توجه به حق‌الناس در مکتب اسلام و اهل‌بیت(ع) را می‌توان در شب عاشورا مشاهده کرد؛ هنگامی که امام حسین(ع) شرط پیکار با ظلم و همراهی با خود را بدهکار نبودن گذاشت و بیعت خود را از افرادی که حقی بر گردن دارند برداشت چراکه پرداخت حق مردم را مقدم بر حضور در جهاد با طاغوت می‌دانستند.

همین رویداد مهم و درس‌آموز از واقعه کربلا سبب شد تا ایکنا در ماه محرم امسال به موضوع مهم «حق‌الناس» بپردازد و بخش‌هایی از کتاب «حق‌الناس، ارتباط متقابل حقوق مردم و اخلاق اسلامی»، نوشته آیت‌الله‌العظمی مظاهری را به نظر مخاطبان خود برساند که در ادامه مشروح بخش بیست‌ویکم با موضوع «حق برخورداری از امنیت» را می‌خوانید.

حق دیگر مردم در حکومت اسلامی برخورداری از امنیت است؛ هر حکومتی وظیفه دارد امنیت مردم را در ابعاد مختلف تأمین کند. امام علی(ع) فرموده‌اند «زندگی با نا امنی و نگرانی گوارا نیست؛ فَلَا يَتَهَنَّأُ بِحَيَاةٍ مَعَ مَخَافَةٍ»

ابعاد امنیت عبارتند از امنیت اجتماعی؛ کسی که جان مال آبرو و ناموسش در امان است امنیت اجتماعی دارد. پیامبر اکرم(ص) می‌فرمایند «ما مِن أُمَّتِي أَحَدٌ وَلِيَ مِن أمر المُسلِمينَ شَيئا، لم يحفظهم بما يَحْفَظُ بِهِ نَفْسَهُ وأَهْلَهُ ، إِلَّا لَم يَجِد رَائِحَةَ الْجَنَّةِ؛

هر کس از امت من بر امری از امور مسلمین ولایت داشته باشد و از آنان مانند خود و خانواده‌اش نگاهبانی نکند بوی بهشت را استشمام نخواهد کرد.»

امنیت اقتصادی؛ جامعه‌ای که از امنیت اقتصادی برخوردار است، از تورم و گرانی بیکاری، تبعیض، اختلاس و حیف و میل در امان خواهد بود. امیرالمؤمنین(ع) در عهد نامه مالک اشتر، راهکارهایی برای تأمین امنیت اقتصادی مردم تبیین کرده‌اند از جمله پس از سفارش به رعایت حقوق تاجران و بازرگانان، هشدار می‌دهند که در میان آنان افرادی تنگ‌نظر، بد معامله، بخیل و محتکر هستند که تنها با زورگویی به سود خود می‌اندیشند و کالا را به قیمت دلخواه می‌فروشند.

سپس می‌فرمایند این سودجویی و گران‌فروشی برای تمامی افراد جامعه زیان بار است و برای زمامدار عیب بزرگی محسوب می‌شود پس از احتکار کالا جلوگیری کن که رسول خدا(ص) از آن جلوگیری می‌کرد. بعد اضافه می‌کنند باید خرید و فروش در جامعه اسلامی به سادگی و با موازین عدالت انجام گیرد و با نرخ‌هایی باشد که به فروشنده و خریدار زیانی نرساند. همچنین می‌فرمایند «اگر کسی پس از منع تو احتکار کرد، او را مجازات کن تا عبرت دیگران شود، اما در کیفر او زیاده روی نکن»

امنیت اعتقادی و فرهنگی؛ ممانعت از تضعیف بنیان اعتقادی مردم و نیز ترویج فرهنگ سالم وظیفه حکومت اسلامی است محافظت از مرزهای اعتقادی و فرهنگی مردم اگر مهم‌تر از مرزهای جغرافیایی نباشد دست کم در ردیف آن است از این جهت زمام‌داران موظفند از دین ایمان و فرهنگ اجتماع با جدیت مراقبت کنند. امنیت دل و آرامش روانی در سایه برخورداری از امنیت دل راه نفوذ غم، غصه اضطراب، نگرانی و دلهره در وجود انسان مسدود می‌شود. زمینه سازی برای برخورداری مردم از امنیت دل و رسیدن آنان به آرامش حق مردم و تکلیف حکومت است.