کد خبر: ۴۲۴۷۶۱۵

تاریخ: ۲۱ آبان ۱۴۰۳ - ۱۵:۲۱

محمدرضا هراتی:

بیش از 17 هزار برنامه در هفته کتاب برگزار می‌شود

دبیر هفته کتاب نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور گفت: بیش از 17200 برنامه در هفته کتاب در کل کشور برگزار می‌شود. فراوانی برنامه‌ها در  استان‌های فارس، اصفهان و خوزستان است.

به گزارش ایکنا، نشست خبری محمدرضا هراتی، دبیر هفته کتاب نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور و معاون توسعه کتابخانه‌ها و ترویج کتابخوانی نهاد به‌ منظور تشریح فعالیت‌ها این مرکز و رونمایی از پوستر هفته کتاب امروز ۲۱ آبان برگزار شد.

در ابتدای جلسه هراتی با بیان اینکه اگر یاری رسانه‌ها نبود امروز نهاد کتابخانه‌ها جایگاه شایسته‌ای نداشت، گفت: ۲۴ آبان به نام کتاب نام‌گذاری شده است. این امر نیز به‌ واسطه سالروز تولد علامه طباطبایی مفسر بزرگ قرآن رقم خورده است. از هفته کتاب باید در کنار نمایشگاه کتاب به‌ عنوان مهم‌ترین رویداد ادبی در حوزه کتاب نام برد. شعار هفته کتاب امسال «خواندن برای همدلی» است.

وی افزود: وقتی درباره نهاد کتابخانه‌ها حرف می‌زنیم منظورمان ۳۷۰۰ کتابخانه و ۷۶۰۰ همکار کتابدار است. این میزان همکار به‌ عنوان بازوی مؤثر، نهاد کتابخانه‌ها در پی ترویج فرهنگ کتابخوانی هستند. برنامه هفته کتاب از چند روز پیش شروع‌ شده و این مسیر ادامه دارد و امیدوارم در دولت چهاردهم روند توجه به هفته کتاب ادامه داشته باشد.

هراتی ادامه داد: در این دوره مدیریت بازدید میدانی توسط دبیر کل نهاد کتابخانه‌های کشور صورت گرفته که سبب شد تصمیم‌گیری بهتری در راستای تجهیز و توسعه انجام شود. تجلیل از مددجویان نویسنده با همکاری کمیته امداد در این هفته برگزار می‌شود. از دیگر برنامه‌ها می‌توان به بیستمین رویداد کسب‌وکار در اصفهان اشاره کرد که با توجه به نگاه ترویجی، کتابخانه به یک کارگاه اجتماعی تبدیل‌ شده است.

وی با بیان اینکه قریب 17200 برنامه در هفته کتاب در کل کشور برگزار می‌شود، بیان کرد: فراوانی برنامه‌ها در  استان‌های  فارس، اصفهان و خوزستان است. درباره طرح رسمی عضویت جدید متمرکز در کتابخانه‌ها هم باید بگویم؛ بر اساس این طرح  همه ایرانی‌ها با کد ملی عضو کتابخانه‌های کشور خواهند شد تنها با هزینه اولیه ۱۰۰ هزارتومانی می‌توانند مادام‌العمر با مراجعه به سامانه iranpl  از خدمات روتین کتابخانه‌ها بهره‌مند شوند.

وی از کند شدن روندهای توسعه‌ای کتابخانه‌ها به‌ویژه کتابخانه‌های سیار پس از تغییر دولت خبر داد و گفت: از ابتدای انقلاب تا پیش از این دوره مدیریتی بالغ‌بر ۳۰ کتابخانه سیار در کشور  وجود داشت که اکنون این میزان به دو برابر افزایش‌ یافته است اما این روند هم‌اکنون کاهش داشته است!

هراتی در خصوص عدم افتتاح کتابخانه مرکزی ایران چنین توضیح داد: این کتابخانه به نام شهید رئیسی نام‌گذاری شده و علی‌رغم انجام چیدمان، برق آن وصل نشده و تغییرات مدیریتی سبب عدم افتتاح آن شده است. اختتامیه ششمین دوره «کارتون کتاب» دیگر اتفاقی بود که در چند روز گذشته انجام‌ شده است. همچنین برنامه محفل «گعده امین» که از نمایشگاه کتاب آن را شروع کردیم ادامه دارد. در این اتفاق ادبی، نگاه مقام معظم رهبری به ادبیات مورد توجه قرار می‌گیرد.

طرحی برای تسریع راه‌اندازی کتابخانه‌ها

وی تصریح کرد: تجدید میثاق با آرمان‌های حضرت امام (ره) در حرم مطهر رویدادی دیگر است که چهارشنبه 23 آبان برگزار می‌شود. از دیگر برنامه‌هایی که به‌ صورت جدی پیگیر انجام آن هستیم افتتاح کتابخانه‌ها در سراسر کشور است. در این رابطه بعد از شهادت شهید جمهور، طرحی با عنوان «یادگار ابراهیم» شکل گرفت که  به‌ واسطه آن در راه‌اندازی کتابخانه‌ها سرعت بیشتری به وجود آمد. در چند روز گذشته 4 کتابخانه جدید افتتاح‌شده و 20 کتابخانه نیز در آستانه بازگشایی است.

هراتی درباره نمایشگاه آثار مقاومت گفت: در هفته کتاب برپایی نمایشگاهی از آثار مقاومت را در سراسر استان‌های کشور شاهد هستیم. اجرای پویش «کتاب خون» اتفاق است که با همکاری سازمان انتقال خود رقم می‌خورد. در ادامه باید به عرضه بازی «طریق» اشاره کنم. این بازی باهدف ترویج فرهنگ کتابخوانی برای نوجوانان شکل‌ گرفته است. در این بازی نگاهی شیعی به‌ صورت مستتر مورد توجه قرار می‌گیرد.

وی اضافه کرد: بازی طریق، یک بازی کارتی مناسب ۲ تا ۵ نفر و سنین بالای ۸ سال است. مدت زمان این بازی ۳۵ دقیقه بوده که در ده دور انجام می‌شود. اما ماجرای این بازی؛ دراین‌باره است که حزب بعث کتاب‌های شیعیان را از کتابخانه دور کرده و گروهی از کاروانان جمع شده و به حرم امام حسین (ع) می‌رسانند که حفظ شود. در حال حاضر این بازی در کتابخانه‌های مرکزی عرضه‌ شده است.

دبیر هفته کتاب نهاد کتابخانه‌ها اضافه کرد: برگزاری برنامه ویژه روز کتاب و کتابدار در ۲۴ آبان واقع در تالار وحدت، حضور در نماز جمعه و ارائه گزارشی از فعالیت‌های ترویجی نهاد کتابخانه‌ها، انتشار فراخوان و پویش قلم بیدار، اتمام دو برنامه تلویزیونی «هدهد سفید» با قالب جدید، اجرای برنامه «کتابگرد» با موضوعات متفاوت از دیگر برنامه‌های این هفته نهاد کتابخانه‌ها است که در حوزه محتوایی و ترویج کتاب انجام می‌شود.

استقبال از «هدهد سفید»

وی درباره برنامه «هدهد سفید» گفت: طبق آمارهای صداوسیما این برنامه توانسته در فصل نخست خود مخاطبان فراوانی به دست آورد. همچنین تأثیرات عینی این برنامه را در بالا رفتن میران کتابخوان‌ها به‌ویژه در قشر نوجوان و جوان  از دیگر اتفاقات مثبت این برنامه بود که رسانه را تشویق کرد برگزاری فصل دوم را پیگیر باشد. این امر بار دیگر به قابلیت رسانه اشاره دارد. اگر سازمان صداوسیما قدم‌های خوبی در عرصه کتابخوانی بردارد شاهد بالا رفتن میزان کتابخوانان در کشور خواهیم بود.

دبیر هفته کتاب نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تصریح کرد: کتابخوانی با دستور و اقداماتی دولتی به سرمنزل مقصود نخواهد رسید البته کارهای دولتی نیز در جای خود لازم است اما نباید تنها به این امر اکتفا کرد. در قدم اول این خانواده‌ها هستند که قادرند فرهنگ کتابخوانی را در جامعه اشاعه دهند. در گام بعدی آموزش‌وپرورش هم انتظار می‌رود قدم‌های خوبی در این عرصه بردارد و در ادامه رسانه ملی در این رابطه ایفاگر نقش مهمی است.

معاون توسعه کتابخانه‌ها و ترویج کتابخوانی نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور تأکید کرد:‌ فعالیت مشترکی نیز با سازمان زیباسازی شهر تهران انجام‌ شده تا در بحث هویت بصری به معرفی کتاب و نویسندگان بپردازیم. انتشار جلد ۱۹ «هدهد سفید» در این ایام و اعلام نتایج پویش «نویسنده شو» نیز از دیگر فعالیت‌های نهاد کتابخانه‌ها است. همچنین افتتاح کتابخانه‌ای به نام آیت‌الله فاطمی‌نیا با آثاری از وی در دستور کار است.

تجهیز کتابخانه‌های سیار

وی در ادامه جلسه پیرامون تجهیز کتابخانه‌های سیار در هفته کتاب و کتابخوانی توضیح داد: در طول این دو سال تعداد کتابخانه‌های سیار افزایش پیداکرده است. آقای اسماعیلی وزیر فرهنگ و ارشاد اسلامی دولت سیزدهم نیز درباره کتابخانه‌های سیار قول داده بود و چندین وزیر پای کار آورده بودند اما بنا بر تغییر دولت این اقدامات از طرف دستگاه‌ها دنبال نمی‌شود. در حال حاضر مراحل تجهیز ۳ تا ۴ کتابخانه سیار به اتمام رسیده و تا پایان سال هم برنامه‌ریزی برای تحویل ۱۲ مورد را داریم.

هراتی همچنین در پاسخ به سال دیگری درباره طرح عضویت رایگان در کتابخانه در هفته کتاب گفت: مخاطبان می‌توانند با مراجعه به سامانه نهاد کتابخانه‌ها نسبت به ثبت‌نام و عضویت در کتابخانه‌ها اقدام کنند این فرایند در تاریخ‌های ۲۳، ۲۴ و ۲۵ آبان قابل انجام است.

در بخش دیگری از مراسم، مهدی رمضانی دبیر کل نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور بیان کرد: وظیفه ما این است که قدردان رسانه‌ها باشیم زیرا همراهی آنها باعث می‌شود برنامه‌ها پیش رود. اقدامات ما در ایجاد کتابخانه‌ها متنوع است یعنی هم به راه‌اندازی کتابخانه‌های متمرکز توجه داریم هم اینکه کتابخانه‌های سیار را راه‌اندازی می‌کنیم. درباره کتابخانه رشت هم باید بگویم کارهای که لازم بوده نهاد انجام دهد، رخ‌داده تنها عملیات برقی آن باقی‌مانده است تا به بهره‌وری این کتابخانه برسیم.

رمضانی با بیان اینکه در شهر اراک بزرگ‌ترین کتابخانه غرب آسیا افتتاح خواهد شد، بیان کرد: برای ترویج کتابخوانی صرفاً نباید به معرفی کتاب اکتفا کنیم چون گاهی مواقع کتاب‌هایی هستند از سوی دولت معرفی و حمایت نمی‌شوند اما بالاترین میزان مخاطب را دارند برای همین باید به‌ واسطه کارشناسان فن راه صحیح معرفی کتاب را بیابیم. همچنین ما از هر تریبونی برای ترویج فرهنگ کتابخوانی استفاده خواهیم کرد. برای نمونه به نماز جمعه اشاره می‌کنم که می‌توان یکی از راهکارهای مؤثر برای ترویج فرهنگ کتابخوانی باشد. نکته دیگر اینکه مردم ما به‌هیچ‌وجه نسبت به کتاب مقاومت ندارند تنها کافیست با کار فرهنگی ارتباط مردم با کتاب را بیشتر کنیم.

وی با بیان اینکه در تمامی برنامه‌های نهاد کتابخانه‌ها خواست مردم مورد توجه است، گفت: همیشه تلاش می‌کنیم به نیازهای مردم در اموراتی که در اختیارمان است توجه کنیم. این امر هم در شکل سخت‌افزاری مورد نظر است هم اینکه در محتوای کتاب‌ها مد نظر قرار می‌گیرد. برای نمونه توجه به کودک و نوجوان از جمله اولویت‌های ما در نهاد کتابخانه‌ها است. همچنین رمان و داستان دیگر حوزه‌ای است که به آن نگاه ویژه می‌شود.

زنگ کتابخوانی مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی است

رمضانی تأکید کرد:‌ دوستان ما در آموزش و پروش به این درک رسیدند، گام‌هایی هم پیش رفتیم اما به نتیجه نرسیده است. زنگ کتابخوانی مصوبه شورای عالی انقلاب فرهنگی است و باید انجام شود. معرفی کتاب مسئله کتابخوانی را حل نمی‌کند، ما برای به این بیندیشیم که چگونه می‌توان فضای عمومی جامعه را تحت تأثیر قرار داد. درنهایت اگر دنبال وفاقیم باید از حوزه فرهنگ آن را پیش ببریم.

هراتی در پاسخ به پرسشی مبنی بر اینکه وزارت آموزش‌وپرورش کجای برنامه‌های هفته کتاب قرار دارد و چرا هنوز مسئله توسعه کتاب و کتاب‌خوانی در این وزارتخانه حل نشده؟ بیان کرد:‌ این سوال ما نیز هست،‌ برای زنگ مطالعه در مدارس نهاد کار جدی کرد،‌ دغدغه هیئت دولت نیز بود و داشت جلو می‌رفت،‌  کارگروه‌ها در آموزش و پروش دیده‌ شده بود‌، اما با تغییر دولت این موضوع کند شده است.

وی در انتها تصریح کرد: نظام مسائل فرهنگی را باید در مدارس حل کنیم. ممکن است که پست کتابدار به مدارس قابل بازگشت نباشد، اما می‌توان کتاب را احیا کرد، به معلمان آموزش ضمن خدمت داد، اختلالات خواندن را در دانش آموزان برطرف کرد. پرفروش‌ترین و پرامانت‌ترین رده در حوزه کتاب، کودک و‌ نوجوان است، نمی‌توانیم بگوییم کتاب نخوانند.

گزارش از داوود کنشلو