کد خبر: ۴۳۲۲۶۶۱

تاریخ: ۲۳ آذر ۱۴۰۴ - ۰۸:۳۹

حجت‌الاسلام شهریاری:

شیعه‌سازی و سنی‌سازی بازی در زمین دشمن است

دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی با بیان اینکه مدیریت اختلافات، راهبرد امروز تقریب مذاهب است، گفت: طرح یکی‌کردن مذاهب نه ممکن است و نه درست؛ شیعه‌سازی پروژه ایران نیست و سنی‌سازی هم نباید پروژه هیچ کشوری باشد.

به گزارش ایکنا، حجت‌الاسلام والمسلمین حمید شهریاری؛ دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی، در همایش علمی «جایگاه‌شناسی تقریب در شرایط کنونی» که ۲۲ آذرماه در مجمع جهانی تقریب در قم برگزار شد با بیان اینکه تعاریف و برداشت‌های متنوعی از تقریب وجود دارد، گفت: تقریب مذاهب اسلامی به معنای تقریب صاحبان مذاهب اسلامی است و مراد، وحدت به معنای فلسفی آن نیست که یکی شدن در عقیده و فقه و تفسیر و تاریخ باشد؛ مذاهب مختلف فقه‌های مختلف و تفاسیر مختلف و تحلیل‌های مختلف از رویدادهای اسلامی دارند لذا یکی‌کردن مذاهب نه ممکن است و نه درست؛ شیعه‌سازی پروژه ایران نیست و سنی‌سازی هم نباید پروژه هیچ کشوری باشد.

وی با تاکید بر وحدت عرفی و اجتماعی، تصریح کرد: شاید کلمه اتحاد واژه مناسب‌تری باشد یعنی در مقابله با دشمنان و اهداف آن مانند بنیان مرصوص متحد شویم تا کسی نتواند از خلل و فرج بهره برده و جهان اسلام را را از بین ببرد.

شهریاری با بیان اینکه سال آینده چهلمین سال کنفرانس وحدت اسلامی است و به نظر بنده این تقریب 40 ساله موفق بوده است، اظهار کرد: موفقیت از این جهت که یعنی توانسته‌ایم الگویی برای وحدت نشان دهیم زیرا 40 سال است شیعه و سنی در کنار هم زندگی می‌کنند و مشکل حادی ندارند و در جنگ 12 روزه این وحدت به خوبی متجلی شد و اهل سنت دوهزار صفحه فقط در این عرصه بیانیه دادند.

شهریاری با بیان اینکه بنده خدمت سیدحسن نصرالله بودم و ایشان فرمود وحدت به معنای یکی‌سازی مذاهب ممکن نیست، اظهار کرد: در عین حال فرمودند که ما از تقریب هم عبور کرده‌ایم و نظام اسلامی آن را به منصه ظهور رسانده است و ما به همه کشورهای اسلامی می‌گوییم با هر دین و مذهبی اعم از اباضی و اسماعیلی و شافعی و حنبلی و ... می‌توان با هم زندگی مسالمت‌آمیز داشته باشیم؛ البته اینکه برخی در گوشه و کنار مثلا در سیستان و بلوچستان یک حرف بزنند حاشیه‌ است که گاهی متن می‌شود که نیاز به ملاحظات امنیتی ـ سیاسی هم ندارد زیرا این نشانه آزادی در نظام اسلامی است که ما تریبون مخالف نظام را هم نمی‌بندیم.

دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی، با بیان اینکه با رسیدن به اتحادیه کشورهای اسلامی فاصله زیادی داریم، اظهار کرد: مقام معظم رهبری فرمودند که چون دشمن دائما در تلاش برای برهم زدن وحدت اسلامی است ما هم باید دائما بر وحدت تکرار کنیم کما اینکه در سوره الرحمن دائما بر «فبای الاء» تأکید دارد. بنابراین تأکید دائمی بر مشترکات اسلامی پروژه 40 ساله اول ما بود.

وی با بیان اینکه مشکلی که داریم و باید راه حل برای آن بیابیم اختلاف بین مذاهب است، اضافه کرد: اختلافات تفسیری و کلامی و ... و نقل تاریخ و حتی تفسیر سیره پیامبر(ص) مانند اینکه آیا پیامبر بعد از خودشان کسی را تعیین کردند یا نکردند، وجود داشته و دارد؛ یک روش این است که ما اختلافات را مخفی کنیم، که یکسری مزایایی دارد و از جمله زمینه تنش و درگیری را کاهش می‌دهد ولی با وجود وسایل ارتباط جمعی این کار تقریبا غیرممکن است ضمن اینکه اتهام تقیه دائمی را هم به ما نسبت می‌دهند و ما را مورد فشار قرار می‌دهند و باعث می‌شوند تا اعتماد به شیعه سلب شود.

اختفای اختلاف شیعه و سنی جواب نمی‌دهد

دبیرکل مجمع جهانی تقریب مذاهب اسلامی با بیان اینکه اختفای حقیقت در دنیای امروز جواب نمی‌دهد، گفت: گاهی می‌شد که برخی روایات بحار را چاپ نکنیم ولی الان این کار ممکن نیست؛ 50 سال قبل اختفای حقیقت خوب بود و جواب می‌داد ولی امروز اینطور نیست.

وی افزود: راه دیگر سکوت در برابر اختلافات است؛ که مزیت آن پیشگیری از خصومت است، ولی اگر ما سکوت کردیم آیا دیگران هم سکوت خواهند کرد؟ اگر تبیین نکنیم آیا سخنان حق و غیرحق با هم مخلوط نخواهد شد؟ بنابراین سکوت تحمیلی و مصلحت‌گرایی هم جواب نمی‌دهد

لزوم پرداختن مدیریت‌شده به اختلافات

شهریاری با بیان اینکه مسیر درست پرداختن به اختلافات به گونه‌ای است که به تقریب آسیب نزند، اظهار کرد: گاهی برخی سعایت کرده و می‌گویند شیعه قائل به الوهیت علی(ع) است و یا در مورد اهل سنت می‌گویند که این‌ها مبغض اهل بیت(ع) هستند در حالی که اکثریت آنان محب اهل بیت(ع) هستند؛ آقای اسحاق مدنی به بنده می‌گفت مگر می شود ما به ذریه پیامبر محبت نداشته باشیم؟ چرا این تصور نسبت به ما وجود دارد.

وی با تأکید بر اینکه اگر در پرداختن به اختلافات قصد، خصومت و فتنه‌انگیزی باشد و باعث درگیری و مجادله باطل شود چنین چیزی تجویز نمی‌شود، تصریح کرد: گاهی قصد این است که بگوییم ما بر حق هستیم و شما بر باطل که این کار اسکات خصم است که باز اخلاقی و اثربخش نیست و تاریخ هم نشان می‌دهد که مؤثر نبوده است.

شهریاری بیان کرد: اگر کسی هدفش شیعه‌سازی و سنی‌سازی باشد در میدان دشمن بازی کرده است و این کار نتیجه عکس خواهد داد. در طول تاریخ 1400 ساله چند نفر با این ادبیات شیعه و یا سنی شده‌اند؟ چه اصراری وجود دارد که ما به زور بخواهیم شیعه را سنی و یا سنی را شیعه کنیم؟

وی تأکید کرد: این روش اگر در ایران هم جواب دهد با یک میلیارد سنی جهان چه خواهیم کرد؟ باید ادبیات و گفتمانی تولید کنیم که جهانی و تمدن‌ساز باشد. باید به اختلافات بپردازیم نه برای اسکات خصم و اثبات حق بلکه به قصد مدیریت اختلاف.

رویکرد تقریبی عربستان

دبیرکل مجمع جهانی تقریب اضافه کرد: دشمن دنبال جنگ و تکفیر و ترور است و ما باید گفتمان ضد ترور و تکفیر و جنگ ایجاد کنیم؛ از اول انقلاب تاکنون سعودی و مدارس پاکستان متولی تکفیرسازی بودند ولی دو سال است که سعودی این پروژه را کنار گذاشته است. لذا سدیس؛ امام جمعه مکه که تا دو سال قبل ما را هیچ می‌دانست الان سخن از وحدت و تقریب دارد زیرا می‌داند پروژه تکفیر جواب نداده است و به شدت در دنیای امروز معارض دارد.

وی افزود: پیتر ماندویل از پژوهشگران آمریکایی است که پدرش در سعودی بوده است؛ او در کتابی آورده است که پروژه تکفیر در سعودی جمع شده است و پروژه تقریب را ایجاد کرده‌اند و تبدیل به فعالیت‌های اقتصادی و ... شده است لذا فوتبالیست‌ها و پولدارها و خوانندگان را به کشورش می‌آورد.

وی تأکید کرد: 40 سال پروژه ضد ایران در دنیا تعریف کرده بودند ولی الان این رویکرد آنان تغییر کرده است و متوجه شده‌اند که ما دنبال زدن آنان نیستیم لذا باید گفتمان حقیقت را تقویت کنیم زیرا نفاق و تفرقه ناشی از جهل مردم است؛ انسانِ عالم سرباز دشمن نمی‌شود. لذا جهل، دشمن اول و قبل از آمریکا و اسرائیل است.

شهریاری با بیان اینکه شیعه و سنی باید حرف خود را در روی میز در مورد امامت و خلافت بزنند، گفت: در عین حال این اختلافات نباید موجب ترور و نزاع و تکفیر و مشاجره شود. اگر حقیقت از زبان خود ما بیرون بیاید دشمن مشترک نخواهد گفت که می‌خواهند شما را شیعه کنند؛ ایران اصلا پروژه شیعه‌سازی ندارد ولی این تبلیغات را می‌کنند زیرا اهل سنت وقتی این حس را بکنند که کسانی قصد دارند آنان را شیعه کنند مقاومت می‌کنند و چه بسا تفنگ علیه ما بگیرند لذا باید گفتمان حقیقت تقویت شود.

باور اهل سنت به اولی الامر

وی افزود: ما دوهزار و 500 سال کنار مسیحیان و یهودیان زندگی کردیم چرا نباید در کنار اهل سنت زندگی کنیم؟ این در حالی است که خیلی از اهل سنت مراد از اولی الامر در آیه ولایت را آیت‌الله العظمی امام خامنه‌ای می‌دانند.

وی اظهار کرد: هیچ اشکالی ندارد یک شیعه بگوید امیرمؤمنان ولایت بلافصل و حق است و ایرادی ندارد یک سنی بگوید ابوبکر خلیفه بعد از پیامبر است اما نباید این سخنان منجر به درگیری شود لذا باید به اختلافات به صورت مؤدبانه و اثربخش و متین و منطقی بپردازیم.

شهریاری در پایان تأکید کرد: این موضوع به معنای نسبی‌گرایی و پلورالیزم نیست زیرا حق یکی است ولی همه حق دارند مطلب خود را بگویند و باید شبهات و اتهامات بی‌اساس را برطرف کنیم.